Londra, ABD’nin İran’a yönelik olası harekâtında Britanya üslerinin kullanımına onay vermedi Chagos Adaları’ndaki Diego Garcia üssü için İngiltere’nin izni kritik önemde Chagos’un Morityus’a devri pla...
Londra, ABD’nin İran’a yönelik olası harekâtında Britanya üslerinin kullanımına onay vermedi
Chagos Adaları’ndaki Diego Garcia üssü için İngiltere’nin izni kritik önemde
Chagos’un Morityus’a devri planı Washington–Londra hattında yeni bir gerilim başlığı açtı
BBC’nin Jonathan Beale ve Joe Pike imzalı haberine göre İngiltere hükümeti, ABD’nin İran’a yönelik olası askeri operasyonlarında Birleşik Krallık topraklarındaki üsleri kullanmasına izin vermedi. Londra’nın bu kararı özellikle Hint Okyanusu’ndaki stratejik Diego Garcia üssü üzerinden şekillenen askeri planlamalar açısından kritik önemde.
ABD’nin Chagos Adaları’nda bulunan Diego Garcia üssünü İran’a yönelik operasyonlarda kullanabilmesi için İngiltere’nin açık onayı gerekiyor. Üs teknik olarak Britanya toprağı statüsünde ve Washington’un tek taraflı kullanım yetkisi bulunmuyor. BBC’ye göre Londra yönetimi bu aşamada böyle bir izin vermiş değil.
Kararın zamanlaması dikkat çekici. İran dosyasında tansiyon yükselirken, Chagos Adaları’nın Morityus’a devri planı da ABD ile İngiltere arasında ayrı bir diplomatik sürtüşme alanı yaratmış durumda. Eski ABD Başkanı Donald Trump’ın Chagos anlaşmasına açık şekilde karşı çıktığı, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile bu konuda görüş ayrılığı yaşandığı belirtiliyor.
Jeopolitik açıdan bakıldığında Diego Garcia, Orta Doğu ve Hint-Pasifik hattında ABD’nin en kritik lojistik ve stratejik üslerinden biri. İran’a yönelik olası bir harekât senaryosunda uzun menzilli bombardıman uçakları ve deniz unsurları için ana operasyon merkezi konumunda. Londra’nın izin vermemesi, ABD’nin askeri planlarını ya alternatif üs arayışına itebilir ya da operasyonel esnekliği sınırlayabilir.
Piyasa perspektifinden bakıldığında bu tür askeri ve diplomatik gerilimler enerji fiyatları, güvenli liman varlıkları ve küresel risk iştahı üzerinde doğrudan etkili oluyor. Özellikle İran dosyasına bağlı olarak petrol fiyatları ve bölgesel risk primi yeniden fiyatlanabilir. ABD–İngiltere hattında oluşabilecek siyasi çatlak ise NATO içi koordinasyon ve Batı blokunun jeopolitik bütünlüğü açısından ayrıca izlenmesi gereken bir başlık.
Sonuç olarak Londra’nın “izin yok” mesajı yalnızca askeri bir karar değil; İran gerilimi, Chagos’un statüsü ve transatlantik diplomasi denkleminde yeni bir kırılma hattı anlamına geliyor. Bu başlık, önümüzdeki günlerde hem enerji piyasaları hem de küresel risk varlıkları açısından belirleyici olabilir.
