Ticaret hacmi eylülde yüzde 5,6 geriledi, perakende yüzde 7,7 büyüdü

TÜİK’in 11 Kasım’da açıkladığı Eylül 2026 verilerine göre ticaret satış hacmi geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 5,6 azaldı. Perakende satış hacmi ise aynı dönemde yüzde 7,7 arttı.

Perakende ile toplam ticaret ayrıştı

Sonuçlar, toplam ticaretteki daralmanın perakende için de geçerli olduğu anlamına gelmediğini gösteriyor. Perakende satışlar yıllık bazda büyümeye devam ederken toplam ticaret hacminde gerileme yaşandı. Ekonomide talebin yönünü değerlendirirken iki göstergenin ayrı izlenmesi gerekiyor.

Cirodaki yükseliş nasıl okunmalı?

TÜİK’in aynı gün yayımladığı ciro verisinde sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörlerinin toplam cirosu yıllık yüzde 28,5 yükseldi. Ticaret sektörünün ciro artışı yüzde 24,5 oldu. Ciro parasal satış gelirini, hacim endeksi ise fiyat etkisinden arındırılmış satışların seyrini izlemek için kullanılıyor.

Bu nedenle kasaya giren satış gelirinin artması, aynı ölçüde daha fazla ürün satıldığı veya kârlılığın yükseldiği anlamına gelmiyor. Ayrıca kapsamı ve hesaplama yöntemi farklı endekslerin değişimlerini doğrudan birbirinden çıkararak kesin bir reel büyüme oranı üretmek doğru olmaz.

Şirketler açısından neye bakılmalı?

Perakende şirketleri değerlendirilirken satış miktarı, fiyatlama, stokların dönüş hızı ve kâr marjları birlikte izlenmeli. Tek bir aylık bülten, bütün sektörler için aynı büyüme tablosu çizmek veya belirli bir hisse hakkında sonuç çıkarmak için yeterli değil. Buradaki karşılaştırmalar yıllık değişimleri gösteriyor; aylık hareket olarak okunmamalı.

Kaynak: TÜİK, Ticaret Satış Hacim Endeksi, Eylül 2026 ve Ciro Endeksleri, Eylül 2026. Yayım tarihi: 11 Kasım 2026.