29 Eylül 2026 | 10:41 TSİ

Petrol 107 Dolar, ABD 10 Yıllık %5,25: Dünya Yeniden “Paranın Maliyeti”ni Fiyatlıyor

Bu sabah piyasanın merkezi ne RBA ne altın ne de Bitcoin. Merkezde tahvil var.

ABD 10 yıllık faizi %5,25 civarında ve dün %5,27’yi aşarak 2007’den bu yana görülmeyen bölgeye çıktı. Brent 107 dolar çevresinde. DXY 101,27 ile iki aylık zirve yakınında. Bunun sonucu aynı anda Nasdaq, altın, gelişen ülke varlıkları ve kaldıraçlı kripto pozisyonlarında hissediliyor. Reuters’a göre küresel tahvil piyasası enerji şoku, güçlü büyüme ve enflasyon beklentilerinin birleşimiyle yeni bir yüksek-faiz rejimini fiyatlıyor. Reuters

SON 1 SAATTE NE DEĞİŞTİ?

En önemli gelişme RBA kararının fiyatlara sindirilmesi.

RBA faizi 25 baz puan artırarak %4,60’a çıkardı. Karar oybirliğiyle alındı ve banka gerektiğinde daha fazla sıkılaşmaya açık olduğunu belirtti. Fakat AUD’nin tepkisi sınırlı kaldı. Bunun nedeni basit: artırım büyük ölçüde fiyatlanmıştı. Reuters

İkinci değişiklik tahvilde. ABD 10 yıllık sabah işlemlerinde yaklaşık %5,25, 30 yıllık %5,56, 2 yıllık yaklaşık %4,92–4,95. Uzun uç geri gelmiyor. The Wall Street Journal

Üçüncüsü petrolde. Brent Kasım kontratı 106,99–107,05, WTI yaklaşık 94 dolar. Üstelik Aralık Brent 99,51 dolar: eğri çok güçlü backwardation taşıyor. Fiziksel petrolün bugünkü değeri gelecekteki petrolden çok daha yüksek. Reuters

Dördüncüsü kripto. BTC 83,4–84,0 bin dolar bölgesinde. CoinGlass verilerinde açık pozisyon yaklaşık 53,8 milyar dolar, son 24 saatlik BTC vadeli likidasyonu yaklaşık 126–130 milyon dolar. Geniş piyasanın son saatlik gözlenen likidasyonlarında long taraf belirgin biçimde ağır basıyor. coinglass

Yani son saatin mesajı: RBA şahinleşti ama AUD patlamadı; petrol yükseliyor, tahvil faizi düşmüyor ve kaldıraçlı risk iştahı zayıflıyor.

1. GLOBAL PİYASA REJİMİ

ABD pazartesi kapanışı:

Tahvil ve petrol birlikte yükseldiği için büyüme hisseleri yeniden baskı altında kaldı. Reuters

Bu kombinasyon kritik:

Petrol ↑ → enflasyon beklentisi ↑ → Fed sıkılaşması ↑ → nominal/reel faiz ↑ → uzun duration varlıklarının bugünkü değeri ↓.

Nasdaq ve kriptonun aynı makro faktöre tepki vermesi tesadüf değil.

Asya

Çin farklılaşıyor. Shanghai Composite yaklaşık %0,1 artıda, CSI300 yatay; Hang Seng ise yaklaşık %0,6 ekside. Pekin’in konut ve büyüme için daha güçlü karşı-döngüsel destek sinyali Çin hisselerine taban oluşturuyor. Reuters

Japonya tarafında yüksek küresel faiz ve petrol fiyatları baskı yaratmaya devam ediyor.

2. TAHVİL: BUGÜNÜN EN ÖNEMLİ PİYASASI

Canlı gösterge:

2Y: yaklaşık %4,92–4,95
10Y: yaklaşık %5,25
30Y: yaklaşık %5,56

10 yıllık getiri pazartesi %5,27’nin üzerine çıktı. MOVE endeksi de Reuters’a göre eylülde yaklaşık %30 yükseldi. Reuters

Burada kritik ayrım şu:

Tahvil satışı artık yalnız Fed değil.

Üç ayrı prim var:

Enflasyon primi + petrol primi + mali/fiscal term premium.

Dolayısıyla %5,25’ten tahvil almak güçlü bir kontrarian işlem olabilir ama “Fed yakında indirir” işlemi değildir.

Resmî reel/TIPS serisinde son doğrulanmış değerler yaklaşık:

10Y reel: %2,8 civarı
30Y reel: %3,2 civarı.

ABD Hazine Bakanlığı reel faiz serilerini günlük yayımlıyor. U.S. Department of the Treasury

3. PETROL: 107 DOLARIN İÇİNDE İKİ AYRI HİKÂYE VAR

Kasım Brent:

106,99–107,05 dolar

WTI:

yaklaşık 94 dolar

Aralık Brent:

99,51 dolar. Reuters

Yakın Brent-Aralık Brent farkının yaklaşık 7,5 dolar olması önemli.

Piyasa şunu söylüyor:

Bana petrolü bugün getirirsen sana gelecekte teslim edeceğin petrolden çok daha fazla para öderim.

Bu klasik fiziksel sıkışıklık işaretidir.

Ortadoğu ihracatı eylülde yaklaşık 12,8 milyon varil/güne toparlanmış durumda. Ancak Reuters’ın aktardığına göre tanker ve ship-to-ship çözümleri daha maliyetli ve verimsiz. Reuters

Bu nedenle Hürmüz hikâyesindeki tez aynı:

Akış kısmen geri geldi. Normalleşme gelmedi.

4. EMTİA

Spot altın yaklaşık 4.144 dolar ve dün gördüğü 4.110 dolar civarındaki yedi haftalık dipten toparlanıyor. Fakat ABD reel faizleri bu kadar yüksekken altının güvenli liman talebi tek başına yeterli değil. Reuters

Gümüş yaklaşık 61 dolar, platin yaklaşık 1.720–1.730, paladyum yaklaşık 1.220 civarında. Pazartesi gümüş %4,5, platin %2,8, paladyum %3,6 düştü. Reuters

Bakırda da yüksek faiz + Çin belirsizliği baskısı var.

Doğal gazda ise petrolün tersine ABD fiyatı yaklaşık 3 dolar/MMBtu; pazartesi %6,1 geriledi. Avrupa TTF ise Ortadoğu/LNG riski nedeniyle 73,6 euro/MWh civarına yükseldi. The Wall Street Journal

Bu ayrışma çok önemli:

Petrol şoku küresel. ABD gaz piyasası ise hâlâ büyük ölçüde yerel arz-talep piyasası.

5. FX FULL THROTTLE

DXY 101,27 ile iki aylık zirve yakınında ve eylülde yaklaşık %1,8 yükselmiş durumda. Reuters

G10 haritası

EUR/USD: yaklaşık 1,136–1,137. Dolar faiz avantajı ve Avrupa mali riskleri euroyu baskılıyor.

USD/JPY: 157 civarı. Faiz farkı hâlâ USD lehine; fakat 158–160 bölgesinde Japon müdahale asimetrisi büyüyor.

GBP/USD: 1,32 civarı. Sterlin EUR karşısında görece güçlü.

AUD/USD: yaklaşık 0,70. RBA %4,60’a çıktı fakat karar fiyatlanmıştı.

NZD/USD: yaklaşık 0,566. RBA-RBNZ ayrışması AUD/NZD lehine.

USD/CAD: yaklaşık 1,41–1,42. İlginç olan petrol 107 dolarken CAD’in beklenen gücü göstermemesi.

CFTC’nin 22 Eylül raporunda spekülatif yen pozisyonları hâlâ net long; EUR futures tarafında non-commercial pozisyon yaklaşık 52 bin kontrat net short. Commodity Futures Trading Commission

Bu nedenle USD/JPY kısa işleminin problemi tez değil, pozisyon kalabalığı.

EM FX

USD/CNH kontrollü. Çin yeni teşvik sinyalleri veriyor.

INR yüksek petrolden doğrudan olumsuz etkileniyor.

MXN ve BRL carry avantajını koruyor ancak küresel faiz volatilitesi yüksek.

TRY’de petrol şoku Türkiye’nin dış denge/enflasyon kanalı nedeniyle negatif; buna karşılık kurda kontrollü hareket devam ediyor.

6. KRİPTO FULL THROTTLE

Burada bugün çok önemli bir ayrışma var.

Bitcoin yaklaşık 83,5 bin dolar ve son beş seansta gerileme eğiliminde. Buna rağmen önceki hafta ABD spot Bitcoin fonlarına yaklaşık 2,4 milyar dolar net giriş oldu. Strategy de 1.665 BTC daha satın aldı. Investopedia

Yani:

Spot kurumsal talep var.
Makro fiyatlama ise BTC’yi aşağı çekiyor.

Bu oldukça sağlıklı bir teşhis.

BTC türevleri

BTC OI: ~53,8 milyar dolar
BTC futures hacmi: ~68–70 milyar dolar / 24s
BTC futures likidasyonu: ~126–130 milyon dolar / 24s coinglass

Gözlenen geniş piyasa likidasyonlarında son 24 saatte yaklaşık 286 milyon dolar, bunun yaklaşık 218 milyon doları long tarafta. Veri Binance/Bybit’in kısmi kapsamına dayandığı için tüm piyasa toplamı olarak okunmamalı. Yieldo

Bu bana bir şeyi söylüyor:

Long kaldıraç temizleniyor fakat henüz kapitülasyon yok.

ÖNE ÇIKAN COİNLER

LINK’te hacim yaklaşık 739 milyon dolar ve 24 saatlik artış %8–9 civarında. CCIP/RWA entegrasyon haberleri temel katalizör oluşturuyor. CoinGecko

ETH yaklaşık 2.690 dolar, OI yaklaşık 33,8 milyar dolar ve son 24 saatlik ETH futures likidasyonu yaklaşık 87 milyon dolar. coinglass

Kriptoda en önemli relative-value

ETH/BTC yaklaşık:

0,032

ETH şu anda BTC’ye göre dirençli.

SOL da yüksek beta taşımasına rağmen relatif momentum gösteriyor.

Bu nedenle bugün “hangi altcoin yükselecek?” sorusundan daha önemli olan:

BTC zayıflarken hangi coin BTC karşısında güçleniyor?

7. BIST

Dünkü kesin BIST 100 kapanışı:

12.592,76 / -%2,38

Gün içi dip:

12.455,53

BIST 100 dışındaki hisseler ise yaklaşık -%4,73 düştü. Investing.com Türkiye

Bu yüzden BIST30/BIST100 relatif uzun fikri devam ediyor.

Fon krizine ilişkin soruşturma ve tasfiye süreci piyasada özellikle likiditesi düşük hisseleri etkiliyor. Reuters, 46 şirkete yönelik malvarlığı dondurma tedbirlerinin kaldırıldığını ve soruşturmanın sürdüğünü bildirdi. Reuters

ÖNCEKİ 5 İŞLEMİN KARNESİ

Uzak durduğumuz 5

Altın dip alımı doğruydu: altın 4.110’u gördü.

158 üzeri USD/JPY long kovalamadık: doğru.

Nasdaq dip alımı kovalamadık: Nasdaq -%0,92 kapandı.

Teyitsiz Brent short yapmadık: Brent 107 dolara yükseldi.

Küçük BIST hisselerinde dip kovalamadık: BIST100 dışı -%4,73.

Beşinin de risk filtresi çalıştı.

YENİ EN SEVDİĞİM 5

1. ABD 10Y DURATION LONG

%5,23–5,30

Hedef: %5,05 → %4,95
Stop: %5,42 kapanış
Katalizör: zayıf ABD verisi / petrol rahatlaması
Risk: Brent 110+
Vade: 1–4 hafta.

2. USD/JPY SHORT

157–158.

Hedef: 156 → 155,5
Stop: 159,1
Katalizör: Japon müdahalesi / tahvil dönüşü
Risk: ABD10Y 5,4+.

3. BIST30 / BIST100 RELATIVE LONG

Likidite işlemi.

Hedef: relatif +%1–2
Invalidasyon: küçük hisselerde fon kaynaklı satışın sona ermesi.

4. AUD/NZD LONG

RBA %4,60 ve hâlâ şahin.

Hedef: 1,25 → 1,258
Stop: 1,229
Vade: 1–3 hafta.

5. ETH/BTC LONG — KÜÇÜK RİSK

Referans: ~0,032.

Hedef: 0,0335
Invalidasyon: 0,0308
Katalizör: ETH relatif güç + ETF/kurumsal talep
Risk: kripto genel deleveraging.

EN UZAK DURDUĞUM 5

BTC 82.600 kırılmadan short kovalamak: long temizliği zaten başladı.

Brent 107’den yeni long kovalamak: 110’a kadar risk/getiri kötü.

Altın 4.140 çevresinden kör dip almak: %2,8 reel faiz hâlâ sorun.

Nasdaq long kovalamak: 10Y %5,25 iken duration matematiği kötü.

DOGE/LINK gibi hızlı yükselen altcoinlerde kaldıraçlı FOMO: spot momentum başka, perpetual kaldıraç başka.

20 TRADE / PİYASA KURULUMU

Bunlar kişiye özel yatırım tavsiyesi değil; fiyat, katalizör ve invalidasyon içeren piyasa senaryolarıdır.

SAATLİK RİSK HARİTASI

Risk iştahı: ↓
Dolar: ↑
Nominal faiz: ↑↑
Reel faiz: ↑
Petrol: ↑
Altın: nötr / kırılgan
BTC: ↓ fakat 82.600 kritik
ETH/BTC: ↑
Altcoin beta: seçici; genel altseason yok
Volatilite: ↑
Carry: hâlâ çalışıyor ama tail-risk büyüyor.

Benim için bu saatin iki ana göstergesi:

ABD10Y %5,27
ve
Brent 107 dolar.

Bu ikisinden biri aşağı dönmeden küresel risk varlıklarında kalıcı rahatlama ilan etmek için erken.