Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, savaşın enflasyona etkisinden rezervlere, petrol fiyatlarından kira enflasyonuna kadar ekonomideki son durumu değerlendirdi. Petrol şokunun enflasyona en az 5 pu...
Bu açıklamaların içinden piyasa açısından en kritik mesajlar şunlar:
1. Bakan Şimşek ilk kez savaşın enflasyona etkisini bu kadar net rakamladı
Şimşek’e göre savaş kaynaklı enerji ve petrokimya şoku olmasaydı enflasyonun %20 civarında oluşma ihtimali yüksekti. Mevcut durumda ise en az 5 puanlık ek enflasyon etkisi oluştuğunu söylüyor.
Bu önemli çünkü hükümet ilk kez enflasyon hedefinden sapmanın önemli bölümünü dış şoklara bağlıyor.
2. Rezervlerdeki gerileme kabul ediliyor
Şubat ayında 210 milyar dolara kadar çıkan rezervlerin savaş sonrası yaklaşık 160 milyar dolara gerilediğini doğruluyor. Ancak yine de 2023 ortasındaki 98,5 milyar dolar seviyesinin oldukça üzerinde olduğunu vurguluyor.
Piyasa açısından mesaj:
- Rezerv kaybı var.
- Ancak rezerv krizi yok.
- Merkez Bankası halen savunma kapasitesine sahip.
3. KKM riskinin ortadan kalkması en güçlü argüman
Şimşek’in en çok vurgu yaptığı başlıklardan biri bu.
KKM’nin zirvede 143 milyar dolar büyüklüğe ulaştığını, sistemin kapanmasıyla Türkiye’nin bilançosunun önemli ölçüde rahatladığını belirtiyor.
Bu aslında şu anlama geliyor:
2021-2023 dönemindeki türden sert kur şokları yaşansa bile kamu maliyesi üzerindeki yük geçmişe göre çok daha düşük.
4. Akaryakıtta gizli sübvansiyon itirafı
En dikkat çekici bölümlerden biri.
Şimşek, petrol fiyatları tamamen pompaya yansısaydı:
- Benzinin yaklaşık 80 TL
- Motorinin yaklaşık 95 TL
olabileceğini söylüyor.
Bu açıklama birkaç açıdan önemli:
- Enflasyonun daha yüksek çıkmasını engellemişler.
- Bütçeden ciddi vergi fedakarlığı yapılmış.
- Petrol fiyatları düşerse enflasyonda çok daha hızlı iyileşme görülebilir.
5. Enflasyon tahmini değil, trend vurgusu
Şimşek doğrudan rakam vermekten kaçınıyor.
Merkez Bankası’nın yıl sonu %26 tahminini referans gösterirken asıl önemli olanın:
“Enflasyonun aşağı yönlü trendini koruması”
olduğunu söylüyor.
Bu aslında piyasalara verilen mesaj:
“%26 olmazsa program çöktü demeyin, ana hikâye dezenflasyonun devam etmesi.”
6. Kira enflasyonu konusunda oldukça iddialı
Şimşek yıl sonunda kira enflasyonunun:
%30-35 bandına gerilemesini beklediğini söylüyor.
Buradaki temel varsayım:
- Deprem konutlarının teslim edilmesi
- Yeni konut arzının hızlanması
- 750 bin yeni konutun devreye alınması
7. İhracatçıya ve reel sektöre destek mesajı
Özellikle:
- Reeskont kredileri %23,9
- Eximbank sermayesi 13,8 milyardan 100 milyar TL’ye çıkarıldı
- Çiftçi kredilerinde faizin %70’i Hazine tarafından karşılanıyor
- Esnaf kredilerinde %50 faiz desteği veriliyor
ifadeleri dikkat çekiyor.
Bu da sıkı para politikası sürerken seçici kredi genişlemesinin devam edeceği anlamına geliyor.
Piyasaların okuyacağı asıl mesaj
Bu röportajın özeti tek cümleyle şu:
“Savaş nedeniyle program gecikti ama bozulmadı.”
Şimşek’in bütün söylemi bunun üzerine kurulu.
- Petrol şoku var.
- Enflasyon hedefleri baskı altında.
- Rezervler geriledi.
- Büyüme etkileniyor.
Ama buna rağmen:
- KKM riski yok.
- Rezerv tamponu var.
- Bütçe kontrol altında.
- Dezenflasyon devam ediyor.
mesajı veriliyor.
Finansal piyasaların önümüzdeki dönemde odaklanacağı konu ise artık şu olacak:
Petrol fiyatı 100 doların üzerinde kalıcı mı olacak, yoksa savaş kaynaklı prim geri mi verilecek?
Çünkü röportajın tamamında görülen ortak tema şu:
Enflasyonun ve kur beklentilerinin kaderini artık para politikasından çok enerji fiyatları belirliyor.
