
• İran’a yönelik ABD ablukası delinmeye başladı: 72 saatte 52 gemi geçti
• Ukrayna, Rus petrol altyapısını 1.500 kilometre derinlikte vurdu
• Enerji savaşı artık sadece Ortadoğu’da değil, Rusya’nın iç bölgelerinde de büyüyor
Küresel enerji sistemi aynı anda iki farklı cephede baskı altına girerken petrol piyasalarında yeni bir kırılma dalgası oluşuyor. Bir tarafta ABD’nin İran’a yönelik deniz ablukası fiilen test edilirken, diğer tarafta Ukrayna Rus enerji altyapısına tarihin en derin drone saldırılarından bazılarını düzenliyor.
Hürmüz’de Abluka Deliniyor
İran basınına göre son 72 saat içinde 52 İran gemisi, ABD’nin İran karasularına uyguladığı abluka hattını geçti. Haberlerde bu gemilerin 31’inin petrol tankeri, geri kalanlarının ise yük gemisi olduğu belirtiliyor.
Bu gelişme, Washington’ın Hürmüz Boğazı üzerinden İran’a ekonomik baskı kurma stratejisinin sahada giderek daha karmaşık hale geldiğini gösteriyor. Reuters’ın aktardığı verilere göre savaş öncesinde günlük 125–140 geminin geçtiği Hürmüz’de trafik dramatik biçimde çökmüş durumda. Son günlerde boğazdan yalnızca birkaç geminin geçebildiği belirtiliyor.
ABD yönetimi ise İran’ın boğazdan geçişler için “ücret” talep etmesini yeni yaptırımlarla tehdit ediyor. Enerji şirketleri ve tanker operatörleri açısından bu durum yalnızca askeri değil, aynı zamanda finansal ve hukuki bir kriz anlamına geliyor.
Petrol piyasasında asıl korku ise şu: Eğer İran bağlantılı gemiler abluka hattını sistematik biçimde aşmaya devam ederse, ABD daha agresif bir deniz kontrolüne yönelebilir. Bu da Hürmüz’de doğrudan deniz çatışması riskini büyütebilir.
Ukrayna Rus Petrol Sistemini İçeriden Vuruyor
Enerji savaşının ikinci büyük cephesi ise Rusya tarafında açılıyor. Ukrayna’ya ait uzun menzilli drone saldırıları, Rusya’nın Perm bölgesindeki kritik petrol altyapısını hedef aldı. Perm’in Ukrayna sınırına yaklaşık 1.500 kilometre uzaklıkta olması, saldırının stratejik etkisini daha da büyüttü.
Ukrayna Güvenlik Servisi’nin (SBU) hedef aldığı tesisin Transneft’e ait önemli bir petrol pompalama istasyonu olduğu belirtiliyor. Saldırının ardından bölgede büyük çaplı yangın çıktığı ve bazı alanlarda kimyasal acil durum uyarıları verildiği bildirildi.
Zelenski yönetimi son dönemde özellikle Rus petrol gelirlerini hedef alan saldırı stratejisini büyütüyor. Amaç, Moskova’nın savaş finansmanını enerji gelirleri üzerinden zayıflatmak.
Rusya’nın Karadeniz ve Baltık enerji hatları son aylarda sürekli baskı altında kalırken, Tuapse rafinerisi gibi kritik tesisler de yeniden hedef alınmaya başladı.
Analistler, hem İran hem Rusya cephesinde enerji altyapısına yönelik baskının devam etmesi halinde petrol piyasasında yeni bir şok dalgasının oluşabileceğini değerlendiriyor.