Küresel piyasalarda savaş ve enerji şoku konuşulurken Çin cephesinden gelen iki gelişme dikkat çekiyor. Bir yanda Çin anakarasından yatırımcıların Hong Kong borsasına rekor düzeyde para akıtması, diğe...
Küresel piyasalarda savaş ve enerji şoku konuşulurken Çin cephesinden gelen iki gelişme dikkat çekiyor. Bir yanda Çin anakarasından yatırımcıların Hong Kong borsasına rekor düzeyde para akıtması, diğer yanda Pekin’in yeni 15. Beş Yıllık Kalkınma Planı ile uzun vadeli ekonomik yönünü açıklaması. Bu iki gelişme birlikte okunduğunda, Çin’in küresel finansal dengede daha aktif ve stratejik bir rol almaya hazırlandığı görülüyor.
Haftanın ilk işlem gününde Çinli yatırımcılar Hong Kong hisselerinde 4,8 milyar doların üzerinde net alım gerçekleştirdi. Bu rakam, Ağustos 2024’te görülen 4,6 milyar dolarlık önceki rekoru aşarak tarihsel zirveye ulaştı. İlginç olan ise bu güçlü girişin hemen öncesinde piyasada yaşanan sert satış dalgası. Geçtiğimiz hafta Hong Kong hisselerinde –3,6 milyar dolarlık rekor günlük satış görülmüş ve bu hareket son yılların en keskin düşüşlerinden biri olarak kayda geçmişti.
Ancak bu satışın ardından gelen güçlü alımlar, Çinli yatırımcıların geri çekilmeyi bir fırsat olarak gördüğünü ortaya koyuyor. Verilere göre yılbaşından bu yana Hong Kong piyasalarına yapılan toplam net alım 24,1 milyar dolara ulaştı. Bu tutar 2025’in aynı dönemine göre yaklaşık %60 daha yüksek seviyeye işaret ediyor. Başka bir ifadeyle Çin anakarasından gelen sermaye Hong Kong piyasasında yeniden agresif biçimde konumlanmaya başlamış durumda.
Bu hareket yalnızca kısa vadeli bir trade akışı olarak okunmamalı. Çünkü aynı dönemde Pekin yönetimi 15. Beş Yıllık Kalkınma Planı’nı açıkladı. Tam da Ortadoğu’da bombaların düştüğü haftada yayımlanan 141 sayfalık belge, Çin’in ekonomik ve jeopolitik stratejisinin yeni çerçevesini ortaya koyuyor. Belgenin zamanlaması da dikkat çekici: küresel sistemde savaşların konuşulduğu bir dönemde Çin, uzun vadeli ekonomik hamlelerini ilan ediyor.
Burada ortaya çıkan tablo oldukça sembolik. Bir tarafta askeri çatışmalarla şekillenen bir dünya düzeni, diğer tarafta ekonomik planlama ile güç kazanmaya çalışan bir Çin. Bu nedenle bazı analistler gelişmeyi şu cümleyle özetliyor: “Liderlerden biri savaş veriyor, diğeri barışı kazanmaya çalışıyor.”
Piyasalar açısından bu denklem özellikle altın ve sermaye akımları üzerinden okunuyor. Küresel belirsizlik arttıkça yatırımcıların güvenli limanlara yönelmesi beklenir. Ancak Çin’in Hong Kong piyasalarına agresif para sokması farklı bir sinyal veriyor: Pekin finansal sistemi kullanarak risk iştahını kontrol etmeye çalışıyor. Bu durum aynı zamanda Çin’in küresel yatırım akışlarını yeniden yönlendirme stratejisinin parçası olabilir.
Altın tarafında ise tablo daha makro bir hikâyeye işaret ediyor. Jeopolitik riskler ve enerji fiyatlarındaki yükseliş altını destekleyen bir zemin oluştururken, Çin’in uzun vadeli planları küresel para sistemindeki dönüşüm tartışmalarını da yeniden gündeme getiriyor. Pekin’in son yıllarda rezervlerini artırması ve altın piyasasında daha aktif hale gelmesi bu stratejik çerçevenin bir parçası olarak görülüyor.
Dolayısıyla Hong Kong borsasına gelen para akışı ile Çin’in kalkınma planı aslında aynı hikâyenin iki farklı yüzü. Bir tarafta kısa vadeli sermaye hareketi, diğer tarafta uzun vadeli sistem inşası.
Ve piyasanın sorduğu soru artık şu:
Savaşın kazananı cephede mi belli olacak, yoksa sermaye akışlarını yöneten ekonomiler mi yeni düzeni kuracak?
