İran’da Koltuk Babadan Oğula Geçti: Mücteba Hamenei Dönemi Başladı

İran Uzmanlar Meclisi, Ali Hamenei’nin ölümünün ardından 9. günde Mücteba Hamenei’yi yeni dini lider olarak belirledi.

Seçim kararı, Uzmanlar Meclisi üyeleri tarafından “oy birliği” ve “kararlılık” vurgusuyla duyuruldu.

Bölgesel savaşın gölgesinde gerçekleşen bu atama, İran’da 1979 devriminden bu yana ilk kez liderliğin babadan oğula geçmesi anlamına geliyor.

İran’da bir devrin kapanışını ve tartışmalı bir mirasın devrini simgeleyen tarihi bir eşik geçildi. ABD ve İsrail saldırıları neticesinde hayatını kaybeden Ayetullah Ali Hamenei’nin yerine, 56 yaşındaki oğlu Mücteba Hamenei ülkenin üçüncü dini lideri (Rehber) olarak seçildi. 88 üyeli Uzmanlar Meclisi’nin, devam eden askeri gerilim ve güvenlik riskleri nedeniyle süreci hızlandırdığı ve pazar sabahı itibarıyla nihai karara vardığı bildirildi. Meclis üyelerinden Seyyid Ali Hüseyni Eşkevari, “Hamaney isminin İran liderliğinde devam edeceğini” belirterek, seçimin rejimin ideolojik sürekliliğini koruma amacı taşıdığını teyit etti.

Mücteba Hamenei, resmi bir devlet görevinde bulunmamasına rağmen, yıllardır babasının ofisinde ve Devrim Muhafızları (IRGC) üzerindeki nüfuzuyla İran siyasetinin en güçlü gölge figürlerinden biri olarak biliniyordu. Seçim süreci, bölgedeki nükleer tesislerin ve stratejik noktaların hedef alındığı bir atmosferde gerçekleşirken, İsrail kanadından gelen “yeni liderin de hedef olacağı” yönündeki açıklamalar, Tahran’daki yeni dönemin çok daha sert güvenlik protokolleri altında başlayacağına işaret ediyor.

Yatırımcı perspektifinden bakıldığında, Mücteba Hamenei’nin seçilmesi İran’ın dış politikada “sertlik yanlısı” (hardline) çizgisini koruyacağının en net göstergesidir. Piyasa profesyonelleri için bu durum, İran’ın Batı ile kısa vadede bir müzakere masasına oturma ihtimalinin zayıfladığı ve bölgedeki jeopolitik risk priminin uzun süre yüksek kalacağı şeklinde okunmalıdır. Özellikle Devrim Muhafızları ile olan derin bağları, İran ekonomisinin ordu kontrolündeki yapısının daha da konsolide olacağını ve enerji koridorlarındaki belirsizliğin süreceğini düşündürüyor. Liderlik değişiminin halk nezdinde “saltanat” eleştirilerine yol açma potansiyeli ise iç istikrar açısından takip edilmesi gereken bir diğer risk katmanıdır.