Küresel bakır arzındaki daralma, enerji dönüşümü ve teknoloji yatırımları için sistemik risk olarak görülüyor S&P, 2040’a kadar milyonlarca tonluk açık oluşabileceği uyarısında bulunuyor Bakır tem...
Küresel bakır arzındaki daralma, enerji dönüşümü ve teknoloji yatırımları için sistemik risk olarak görülüyor
S&P, 2040’a kadar milyonlarca tonluk açık oluşabileceği uyarısında bulunuyor
Bakır temalı ETF’ler ve madencilik hisseleri bu risk başlığı altında yeniden öne çıkıyor
S&P Global, küresel bakır piyasasında büyüyen arz açığının dünya ekonomileri için “sistemik risk” oluşturabileceği uyarısında bulundu. Financial Times’ta yer alan habere göre, temiz enerji dönüşümü, elektrikli araçlar, veri merkezleri ve yapay zekâ altyapısındaki hızlı genişleme, bakıra olan talebi yapısal olarak yukarı çekiyor. Buna karşın mevcut maden yatırımları ve üretim kapasitesi, bu talep artışını karşılamaktan uzak kalıyor.
S&P’nin projeksiyonlarına göre küresel bakır talebi 2025’te yaklaşık 28 milyon ton seviyesindeyken, 2040’a gelindiğinde 42 milyon tona yaklaşabilir. Arz tarafında ise yaşlanan madenler, yeni projelerin uzun geliştirme süreleri ve yatırım iştahının sınırlı kalması nedeniyle ciddi bir açık riski oluşuyor. Mevcut eğilimlerin devam etmesi halinde, bakır piyasasında 2040’a kadar 10 milyon tona yaklaşan bir arz açığı ortaya çıkabileceği belirtiliyor. Bu büyüklük, küresel talebin yaklaşık üçte birine denk geliyor.
Bakır, elektrik iletimi, enerji altyapısı ve sanayi elektrifikasyonu açısından kritik bir girdi olduğu için, yaşanacak bir arz sıkışıklığının yalnızca fiyat artışıyla sınırlı kalmayacağı vurgulanıyor. S&P, bu durumun sanayi üretiminden teknoloji yatırımlarına, büyüme hızından enflasyon dinamiklerine kadar geniş bir alanda zincirleme etkilere yol açabileceğini belirtiyor.
Bu tablo, finansal piyasalarda bakır temalı varlıklara olan ilgiyi de artırıyor. Küresel bakır madenciliği şirketlerine odaklanan COPX, bakır ve stratejik metaller temasını daha geniş bir çerçevede ele alan ICOP ve doğrudan bakır fiyatlarına ve ilgili üreticilere duyarlılığıyla bilinen COPP gibi ürünler, arz riskinin fiyatlandığı dönemlerde yatırımcıların radarına yeniden girmiş durumda. Ancak uzmanlar, bu tür varlıklardaki hareketlerin yüksek volatilite ve emtia döngüsüne duyarlılık içerdiğine dikkat çekiyor.
S&P’ye göre bakır arzındaki açığın kapatılabilmesi için 2040’a kadar üretimin en az 32 milyon ton seviyesine çıkarılması gerekiyor. Aksi halde bakır, enerji dönüşümünün ve dijital altyapının önündeki en kritik darboğazlardan biri haline gelebilir. Bu da bakırı yalnızca bir emtia değil, küresel ekonomi için stratejik bir kırılganlık unsuru olarak öne çıkarıyor.
