Piyasalarda Tarihi Uyarı: Shiller PE Ortalama’nın İki Katı

• ABD hisse senedi piyasalarının değerleme göstergelerinden biri olan Shiller PE oranı (CAPE Ratio) 40,15 seviyesine yükseldi.
• Bu oran, tarihte yalnızca iki kez 40’ın üzerine çıkmıştı: 1929 Büyük Buhran öncesi dönem ve 1999 Dot-com balonu sırasında.
• Uzun dönem ortalaması 17,28, medyanı ise 16,05 olan göstergenin bu seviyelere çıkması, piyasalardaki fiyatlama davranışlarının olağanüstü derecede pahalı olduğuna işaret ediyor.

Shiller PE, Yale Üniversitesi’nden Nobel ödüllü ekonomist Robert Shiller tarafından geliştirilen ve şirketlerin on yıllık düzeltilmiş kâr ortalamalarına göre fiyatlandırılmasını ölçen bir çarpan. Bu gösterge, klasik F/K oranına göre ekonomik döngülerin etkisini azaltarak daha sağlıklı bir değerleme perspektifi sunar.

Bugünkü 40,15 seviyesi, tarihsel ortalamanın iki katından fazlasına işaret ediyor. 1920’lerin sonlarında oran 32’ye yaklaşırken 1929 çöküşü yaşanmış, 1999 sonunda ise 44 seviyesine ulaştıktan sonra teknoloji balonunun patlamasıyla sert bir düzeltme gelmişti. Şimdi ise piyasa, yeniden bu kritik sınırda bulunuyor.

Yatırımcılar için bu tablo, hem fırsatlar hem de riskler içeriyor. Bir yandan Fed’in faiz politikası ve yapay zekâ rüzgârıyla hisse senetleri yukarı yönlü seyrini sürdürüyor. Öte yandan tarihsel tecrübeler, bu kadar yüksek değerleme seviyelerinin kalıcı olamayabileceğini hatırlatıyor.

Kısacası, Shiller PE’nin 40 eşiğini geçmesi, finans tarihinde yalnızca üçüncü kez görülen bir olay. Bu, piyasalarda tarihe not düşülecek bir an olarak kayda geçti.