Hindistan Başbakanı Narendra Modi, ABD–İran hattında tansiyonun yükseldiği bir dönemde İsrail’e iki günlük resmi ziyaret gerçekleştirdi. Ziyaret, yapay zekâ ve savunma iş birliklerinin derinleştirilme...
Hindistan Başbakanı Narendra Modi, ABD–İran hattında tansiyonun yükseldiği bir dönemde İsrail’e iki günlük resmi ziyaret gerçekleştirdi. Ziyaret, yapay zekâ ve savunma iş birliklerinin derinleştirilmesi gündemiyle başlasa da, eş zamanlı olarak Washington’un İran çevresinde artan askeri konuşlanması jeopolitik risk primini yeniden yukarı çekti.
Modi, İsrail Parlamentosu’nda yaptığı konuşmada Hindistan’ın “tam inançla” İsrail’in yanında olduğunu vurgularken, terörle mücadelede sıfır tolerans mesajı verdi. İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ise iki ülkenin benzer güvenlik tehditleriyle karşı karşıya olduğunu belirtti. Yaklaşık dokuz yıl önce 2017’de İsrail’i ziyaret eden ilk Hindistan başbakanı olan Modi’nin bu yeni ziyareti, askeri teknoloji ve savunma ihracatı alanında daha somut adımların sinyalini veriyor.
Ziyaretin zamanlaması kritik. ABD Başkanı Donald Trump, Kongre’de yaptığı Birliğin Durumu konuşmasında İran’ın “terörizm, ölüm ve nefret yaydığını” söyleyerek Tahran’ın nükleer silah edinmesine izin vermeyeceklerini açık biçimde ifade etti. Washington, İran kıyılarına yakın bölgelerde deniz gücünü artırırken Akdeniz’e uçak gemisi konuşlandırma hazırlığında. Pentagon’un bu hamleleri, nükleer müzakerelerde çıkmazın derinleştiği bir döneme denk geliyor.
Modi konuşmasında ABD’nin askeri yığılmasına ya da İran’a doğrudan atıf yapmadı. Ancak Hindistan’ın bölgede diyalog ve istikrar çağrısı yapması, Yeni Delhi’nin açık taraf tutmaktan kaçınırken İsrail ile savunma entegrasyonunu sürdürme stratejisine işaret ediyor. Hindistan açısından risk çok boyutlu. Körfez ülkelerinde milyonlarca Hint vatandaşı çalışıyor ve her yıl milyarlarca dolar döviz transferi sağlıyor. İran’a yönelik olası bir saldırı, Körfez’de misilleme zinciri yaratırsa bu akışlar ve enerji tedariki baskı altına girebilir.
Jeopolitik denklemde Modi’nin ziyareti üç başlıkta önem taşıyor. Birincisi, İsrail’in savunma ihracatını artırma çabasında Hindistan kilit pazar konumunda. İkincisi, ABD–İsrail güvenlik koordinasyonu derinleşirken Hindistan’ın teknoloji ve savunma tarafında daha görünür bir ortak haline gelmesi, İran cephesinde algısal baskıyı artırabilir. Üçüncüsü, Modi’nin İsrail’e açık destek mesajı, Tahran’ın bölgesel ittifak hesaplarını yeniden gözden geçirmesine yol açabilir.
Piyasa cephesinde tablo hassas. İran’a yönelik olası bir askeri adım, ilk etapta petrol fiyatlarını yukarı iterken riskli varlıklarda satış baskısını artırabilir. Enerji arzı ve Hürmüz Boğazı güvenliği senaryonun merkezinde. Aynı zamanda savunma sanayii hisseleri ve güvenli liman varlıkları (altın, ABD tahvilleri) öne çıkabilir. Trump’ın sert söylemi, diplomasinin alanını daraltırken, askeri opsiyon fiyatlamasını güçlendiriyor.
Sonuç olarak Modi’nin İsrail ziyareti teknik olarak ikili iş birliği ajandasına dayanıyor; ancak zamanlama itibarıyla Washington’un İran’a karşı güç gösterisiyle kesişiyor. Bölge, diplomasi ile askeri eşik arasında dar bir koridorda ilerliyor. Her yeni temas, yalnızca siyasi mesaj değil, aynı zamanda piyasa fiyatlaması anlamına geliyor. Jeopolitik risk primi yeniden gündemde.
