FT FULL THROTTLE | 15 EYLÜL 2026 — 18:00

ALTIN 4.286 DOLARDA, ABD 10 YILLIĞI %5’İ TEST ETTİ: FED ÖNCESİ PİYASANIN YENİ SORUSU “FAİZ NE KADAR YÜKSELİR?” DEĞİL

15 Eylül 2026 akşam küresel piyasa analizi. Altın 4.286 dolar civarında kalırken ABD 10 yıllık tahvil faizi %5’in üzerine çıktıktan sonra zayıf Empire State verisiyle geri çekildi. Brent gün içinde 108,43 doları gördü; Wall Street geriliyor. Fed faiz artırımı olasılığı %93’e çıkarken Goldman Sachs petrol için 120 dolar üzeri riskine, Wells Fargo ise S&P 500 hedefinde aşağı revizyona dikkat çekiyor.

15 Eylül akşamına gelirken günün en önemli gelişmesi petrolün 108 doları görmesi ya da ABD 10 yıllık tahvil faizinin yeniden %5’i aşması değil.

İlk kez ekonomik verinin tahvil piyasasında enerji şokuna karşı koymaya başlaması.

Sabah ABD 10 yıllık tahvil getirisi %5,04’e kadar yükselerek 2007’den bu yana en yüksek seviyesine çıktı. Financial Times ve WSJ de zirveyi yaklaşık %5,04 olarak doğruluyor. 

Fakat öğleden sonra New York Fed Empire State imalat endeksi geldi.

Beklenti yaklaşık 15 idi.

Gerçekleşme yalnız 7,6.

Ağustostaki 20,6’dan sert bir yavaşlama.

Üstelik fiyat ödenen ve alınan göstergeleri yükselmeye devam etti. 

Tahvil piyasasının cevabı önemliydi: 10 yıllık getiri gün içindeki %5,04 zirvesinden yeniden %5’in altına çekildi. 

Bu küçük hareket, FT Full Throttle açısından günün en önemli makro sinyali olabilir.

Çünkü ilk kez aynı verinin içinde:

büyüme aşağı, fiyat baskısı yukarı

kombinasyonunu görüyoruz.

WALL STREET: SATIŞ DEVAM EDİYOR AMA AI HİSSELERİNDE İLK TEPKİ GELDİ

Pazartesi S&P 500 %0,48 düşerek 7.619,98, Nasdaq Composite %0,56 düşerek 26.186,41, Dow Jones ise %0,29 kayıpla 52.421,20 seviyesinde kapanmıştı. Dün asıl hasar yarı iletkenlerdeydi; AI geliştirme hızının güvenlik gerekçesiyle yavaşlatılması çağrıları çip hisselerinde sert satış yaratmıştı. 

Bugün New York açılışının ardından tablo yine negatif fakat satışın karakteri farklı.

Reuters’ın 09:41 New York saati ekranında:

Dow -%0,60 → 52.107,88
S&P 500 -%0,14 → 7.609,62
Nasdaq -%0,11 → 26.156,71.

Buna karşılık Nvidia %1’in üzerinde yükseliyor. Teknoloji sektörü de yaklaşık %0,4 artıda. 

Yani dün başlayan “AI yatırımları gerçekten yavaşlayacak mı?” paniği bugün şimdilik derinleşmiyor.

Piyasanın baskısı teknoloji hikâyesinden tekrar faiz ve petrol hikâyesine kayıyor.

Bu ayrım önemli.

WELLS FARGO S&P 500 HEDEFİNİ DÜŞÜRDÜ

Bugünün yatırım bankası tarafındaki önemli gelişmelerinden biri Wells Fargo⁠’dan geldi.

Banka S&P 500 için yıl sonu hedefini 7.950’den 7.700’e indirdi.

Gerekçe yalnız faiz değil.

Wells Fargo piyasanın ekonomik döngünün “son aşamalarına” yaklaştığını, bu dönemde değerleme çarpanlarının tarihsel olarak daha düşük olma eğiliminde bulunduğunu ve piyasayı yukarı taşıyacak yeni katalizörlerin azaldığını düşünüyor. 

Bu oldukça önemli bir ayrım.

Son dönemde Wall Street’teki tartışma:

“%5 faiz teknoloji değerlemelerini ne kadar düşürür?”

üzerindeydi.

Wells Fargo başka bir soru soruyor:

Ekonomik döngü zaten olgunlaştıysa şirket kârlarının taşıyabileceği çarpan ne kadar?

Bence önümüzdeki haftalarda bu tartışma daha önemli hale gelebilir.

ABD TAHVİLLERİ: %5,04’TEN GERİ DÖNÜŞ

ABD 10 yıllık Treasury sabah %5,04 civarını gördü.

Reuters bunu 2007’den bu yana en yüksek bölge olarak tanımlıyor. 

WSJ gün içi zirveyi %5,041, 30 yıllığı %5,401 olarak kaydetti. 

Ancak Empire State verisinin 7,6 gelmesiyle 10 yıllık yeniden %5’in altına çekildi. 

Bu hareketi küçümsememek gerekiyor.

Çünkü tahvil piyasası sabah:

petrol → enflasyon → Fed → daha yüksek faiz

zincirini fiyatlıyordu.

Öğleden sonra ilk kez:

zayıf büyüme → Fed’in ne kadar ileri gidebileceği

sorusu fiyatlamaya girdi.

Bu iki anlatı artık birbirleriyle yarışıyor.

REEL FAİZ: %2,60 — AMA TARİHİ DOĞRU KOYALIM

ABD Hazinesi’nin son resmi reel getiri eğrisinde 14 Eylül itibarıyla:

5 yıllık reel faiz %2,40,
7 yıllık %2,49,
10 yıllık %2,60,
20 yıllık %2,89,
30 yıllık %3,05.

Nominal eğride aynı gün 10 yıllık %4,97, 20 yıllık %5,37, 30 yıllık %5,34 kapanmıştı. 

Bugünkü resmi TIPS kapanışı henüz yayımlanmadığı için %2,60 rakamı 14 Eylül resmi değeridir.

Ama trend dikkat çekici:

9 Eylül %2,46 → 10 Eylül %2,55 → 11 Eylül %2,60 → 14 Eylül %2,60.

Bu altının neden zorlandığını anlamak açısından hâlâ en temiz göstergelerden biri.

ALTIN: 4.286 DOLAR — AMA BU KEZ FARKLI BİR ŞEY OLDU

Reuters’ın ABD seansı güncellemesinde spot altın %0,3 düşüşle 4.285,88 dolar, ABD altın vadeli işlemleri %0,6 kayıpla 4.325,80 dolar civarında. 

Burada sabah ile akşam arasında ilginç bir değişiklik var.

Altın gün içinde daha aşağı seviyeleri test ettikten sonra 4.280 dolar bölgesine döndü.

Fakat daha önemlisi:

ABD 10 yıllık tahvil faizinin %5,04’ten geri gelmesine rağmen altında henüz güçlü bir sıçrama yok.

Bu bize altın piyasasının yalnız tahvil faizini izlemediğini gösteriyor.

Dolar güçlü.

Fed artırım beklentisi yüksek.

Ve yatırımcı yarınki toplantıdan yalnız 25 baz puanı değil, daha fazla artırım sinyali bekliyor.

StoneX’ten Daniel Pavilonis, enerji fiyatlarının enflasyonu yukarı taşımasının daha yüksek faiz beklentisini desteklediğini ve bunun altın için negatif olduğunu söylüyor. 

ING de şahin Fed beklentilerinin büyük ölçüde fiyatlanmış olabileceğini ancak faizlerin uzun süre yüksek kalacağı mesajının altını baskı altında tutabileceğini düşünüyor. 

Bu nedenle altının bugünkü davranışını yalnız “güvenli liman çalışmadı” diye okumuyorum.

Daha ilginç olan şu:

Tahvil faizi geri gelirken altın ne zaman tepki vermeye başlayacak?

Bu, yarından sonra önemli olacak.

GÜMÜŞ: ALTINDAN AYRIŞMAYA ÇALIŞIYOR

Reuters’ın son metal ekranında gümüş %0,7 yükselişte. 

Bu sabahki satıştan sonra gelen toparlanma dikkat çekici.

Gümüşün çift kimliği burada yeniden devrede:

bir tarafta parasal metal,

diğer tarafta sanayi metali.

Eğer AI hisselerindeki panik azalırken ekonomik veriler tamamen çökmezse gümüş altına göre daha hızlı toparlanabilir.

Ancak Empire State benzeri büyüme göstergeleri art arda bozulursa bu avantaj hızla ortadan kalkar.

PETROL: 108,43 DOLARI GÖRDÜ, SONRA 105,74 DOLARA DÖNDÜ

Bugünün petrol hareketinde gün içi zirve ile son fiyatı ayırmak gerekiyor.

Reuters’a göre Brent gün içinde 108,43 dolar, WTI 104,21 dolar gördü.

13:01 GMT itibarıyla ise:

Brent 105,74 dolar,
WTI 101,66 dolar. 

Bu geri çekilmenin arkasında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın Bab el-Mandeb ve Kızıldeniz’de seyrüsefer güvenliğinin korunması gerektiği yönündeki mesajları bulunuyor. 

Fakat arz riski ortadan kalkmış değil.

Tam tersine rakamlar hâlâ olağanüstü.

HÜRMÜZ: 10 GEMİDEN 4 GEMİYE

Kpler’in Reuters tarafından aktarılan ön verilerine göre Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia gemilerinin sayısı:

Pazar: 10
Pazartesi: 4.

Savaş öncesinde küresel petrol arzının yaklaşık beşte biri bu güzergâhtan geçiyordu. 

Üstelik Suudi Arabistan’ın Hürmüz’ü bypass eden East-West boru hattı da devre dışı.

Bu hattaki saldırı küresel arzın yaklaşık %4’ünü tehdit ediyor. 

Dolayısıyla petrol piyasasında risk artık yalnız üretim miktarı değil.

Taşıma kapasitesi.

Bu fark çok önemli.

GOLDMAN SACHS: BRENT 120 DOLARIN ÜZERİNE ÇIKABİLİR

Goldman Sachs⁠ bugün Suudi East-West hattındaki onarım tahminlerinin “çok yakında” ile sekiz hafta arasında değiştiğini belirtti.

Kurum saldırıların enerji altyapısına yayılmasının önemli bir tırmanış olduğunu ve Körfez üretiminin 2027’de savaş öncesinin 4 milyon varil/gün altında kalacağı bir senaryoda Brent’in 120 doların üzerine çıkma olasılığının arttığını düşünüyor. 

Capital Economics’ten Hamad Hussain daha da ileri gidiyor.

East-West hattının birkaç hafta kapalı kalması ve Hürmüz akışının toparlanmaması durumunda Brent’in 130 dolara yaklaşabileceğini hesaplıyor. 

Bunlar baz senaryo değil.

Ama artık fiyatlanması gereken kuyruk riskleri.

RUS RAFİNERİLERİ: PETROL ŞOKUNUN GÖZDEN KAÇAN İKİNCİ AYAĞI

Reuters’ın hesaplamasına göre Rusya’nın en büyük altı dizel üreticisi rafinerisinin yarısı, eylül ayında drone saldırılarından gördükleri hasar nedeniyle üretimi ciddi biçimde azalttı veya tamamen durdurdu. 

Bu, ham petrol fiyatından farklı bir problem.

Rafineri kapasitesi azalırsa baskı doğrudan:

dizel,

jet yakıtı,

benzin,

ve navlun maliyetine

geçiyor.

Dolayısıyla enerji şokunun tüketici fiyatlarına geçişi ham petrol fiyatının ima ettiğinden daha hızlı olabilir.

FED: ARTIŞ OLASILIĞI %93

Yarın Federal Reserve kararı geliyor.

Reuters’ın New York seansı fiyatlamasında piyasa 25 baz puanlık faiz artırımı ihtimalini %93 olarak görüyor. 

Reuters’ın ekonomist anketinde de çoğunluk Fed’in faizi %3,75-%4,00 bandına yükseltmesini ve Mart 2027 sonuna kadar en az bir artış daha yapmasını bekliyor. 

Ama bugünkü Empire State verisi Fed açısından işi daha zor hale getirdi.

Çünkü endeks 20,6’dan 7,6’ya indi.

Buna karşılık fiyat göstergeleri yükseldi. 

Fed’in görmek istemeyeceği kombinasyon tam olarak bu:

faaliyet yavaşlıyor fakat enflasyon baskısı yeterince hızlı yavaşlamıyor.

Yarın 25 baz puandan daha önemli olan Powell’ın bu ayrışmayı nasıl tarif edeceği olacak.

DOLAR: GÜVENLİ LİMAN MÜCADELESİNDE HÂLÂ ÖNDE

Dolar endeksi sabah Avrupa seansında 99,58 civarında ve %0,12 artıdaydı.

Euro yaklaşık 1,1542, dolar/yen 154,79 seviyesindeydi. 

Reuters’ın daha sonraki döviz güncellemesinde ABD 10 yıllık faizinin yaklaşık %5,004 civarında bulunduğu ve Fed artırım ihtimalinin %92’nin üzerinde olduğu görülüyor. 

Altının jeopolitik risklere rağmen güçlü ralli yapamamasının nedenlerinden biri de bu.

Likidite arayan yatırımcı hâlâ dolara gidiyor.

JAPONYA: %3 JGB ARTIK KÜRESEL BİR MESELE

Bank of Japan cuma günü kararını açıklayacak.

Piyasa BOJ’un faizi 25 baz puan artırarak %1,25’e çıkarmasını bekliyor. 

Bugün Japon 10 yıllık JGB getirisi %3,036’ya çıkarak yaklaşık 30 yılın zirvesini gördü. WSJ aynı anda Alman Bund’un %3,572 ve ABD 10 yıllığının %5,041 seviyelerini gördüğünü bildiriyor. 

Bu üç rakamı yan yana koymak gerekiyor:

ABD %5,04
Almanya %3,57
Japonya %3,04.

Bu artık yalnız Fed hikâyesi değil.

Küresel tahvil piyasası aynı anda yeniden fiyatlanıyor.

Ve Japonya bu hikâyenin kritik parçası.

Japon yatırımcı kendi ülkesinde %3’e yakın 10 yıllık getiri bulabiliyorsa yurtdışına sermaye göndermek için daha yüksek prim isteyecektir.

ASYA: AI PANİĞİ İKİNCİ GÜNDE DERİNLEŞMEDİ

Asya piyasaları karışık seyretti.

Dünkü sert teknoloji satışından sonra Japon ve Kore yarı iletken hisselerinde sınırlı tepki alımları görüldü. Buna rağmen yüksek ABD faizleri ve petrol fiyatları bölgenin geneline baskı yaptı. Reuters küresel MSCI endeksinin bugün %0,18 gerilediğini; önceki gün kaybın %0,65 olduğunu bildiriyor. 

Burada önemli olan AI satışının ikinci günde hızlanmamış olması.

Şimdilik piyasa “AI yatırımları duracak” demiyor.

“Bu kadar yüksek faiz ortamında AI yatırımlarının finansmanı ve getirisi ne olacak?” diye soruyor.

Bu daha sağlıklı ama daha uzun vadeli bir tartışma.

BIST 100: 14.000 SINIRI İLK YARIDA KIRILDI

BIST 100 dün %1,60 düşüşle 14.235,83 seviyesinde kapanmıştı.

Bugün güne %0,11 düşüşle 14.219,98 seviyesinden başladı. 

Satış daha sonra hızlandı.

Saat 13:00 itibarıyla endeks:

13.994,44
-%1,70.

Gün içi en düşük 13.919,33, en yüksek 14.252,23 oldu.

İlk yarı işlem hacmi 82,6 milyar TL. Bankacılık %2,54, holding %1,55 geriledi. 

18:00 itibarıyla bugünkü kesin kapanış rakamını iki güvenilir ve güncel kaynaktan henüz çapraz teyit edemediğim için kapanış rakamı üretmiyorum.

Bu özellikle önemli; çünkü önceki raporlarda kullanılan 13.994,44 kapanış değil, 13:00 verisiydi.

Türkiye açısından bugün BIST’in temel dışsal problemi Nasdaq’tan çok Brent.

Petrolün 100 dolar üzerinde kalıcılaşması Türkiye’nin:

cari dengesi,

enflasyonu,

akaryakıt fiyatları,

enflasyon beklentileri

ve TCMB’nin gelecekteki politika alanı

üzerinden çalışıyor.

Bu nedenle 14.000 yalnız teknik bir seviye değil; küresel enerji şokunun Türkiye risk primine ne kadar geçtiğinin de göstergesi.

BITCOIN: FED + KONGRE İKİLİ SINAVI

Bitcoin haftaya 77-79 bin dolar bölgesinde girdi.

Reuters Bitcoin’deki son rallinin bu hafta iki ayrı sınavla karşı karşıya olduğunu vurguluyor:

Fed kararı ve ABD Senatosu’ndaki CLARITY Act prosedür oylaması. 

Bu nedenle Bitcoin’in kısa vadeli hareketini yalnız Nasdaq ile açıklamak yanlış olabilir.

Makro likidite ile regülasyon beklentisi aynı anda fiyatlanıyor.

Bugün için Reuters’tan güncel, çapraz teyit edilebilir yeni spot rakam elde edemediğim için eski fiyatı güncelmiş gibi taşımıyorum; son teyitli bölge 77-78 bin dolar bandı.

18:00 PİYASA EKRANI

SENARYO MATRİSİ

NET SONUÇ: BUGÜN İLK KEZ “KÖTÜ VERİ İYİ HABER” OLMADI

Bugünün sabah ve öğle raporlarından farklı olarak akşam elimizde yeni bir bilgi var.

Empire State imalat endeksi beklentinin yarısına yakın geldi:

15 bekleniyordu, 7,6 geldi.

Normal bir para politikası döngüsünde piyasa bunu severdi.

Ekonomi yavaşlıyor → Fed daha az artırır → tahvil faizi düşer → hisseler yükselir.

Bugün zincirin yalnız ilk iki halkası kısmen çalıştı.

Tahvil faizi %5,04’ten geri geldi.

Ama hisseler yükselmedi.

Altın da güçlü biçimde yükselmedi.

Neden?

Çünkü aynı raporda fiyat baskıları arttı. 

İşte bugünün farklı mantığı burada.

Piyasanın problemi artık yalnız faizin seviyesi değil.

Faizin neden düşeceği.

ABD 10 yıllığı %5,04’ten %4,95’e petrol düştüğü ve enflasyon sakinleştiği için gelirse bu risk varlıkları açısından olumlu.

Ama %5,04’ten %4,95’e ekonomi bozulduğu için gelirse aynı faiz düşüşü bambaşka anlama gelir.

Bundan sonraki piyasa tartışmasında bu ayrımı çok önemsiyorum.

Çünkü son yıllarda yatırımcılar otomatik olarak:

tahvil faizi düşüyor = teknoloji için iyi

denklemine alıştı.

Bu denklem ancak faiz doğru nedenle düşüyorsa çalışır.

Faiz büyüme korkusu nedeniyle düşmeye başlarsa şirket kâr tahminleri de aşağı gelir.

O zaman değerlemenin iskonto tarafındaki iyileşme, kazanç tarafındaki bozulmayı telafi etmeyebilir.

Bu nedenle yarınki Fed kararından sonra benim ilk baktığım rakam 25 baz puan olmayacak.

Üç fiyatı yan yana koyacağım:

ABD 10 yıllığı.
Altın.
S&P 500.

Tahvil faizi düşerken altın yükseliyor ve S&P düşüyorsa piyasanın mesajı oldukça net olacak:

“Faiz problemi çözülmüyor; büyüme problemi başlıyor.”

Bugün Empire State verisi bize bunun ilk küçük provasını göstermiş olabilir.

Viral X

BUGÜN ABD 10 YILLIĞI %5,04’TEN GERİ DÖNDÜ. AMA BORSALAR SEVİNMEDİ.

Bence günün en önemli haberi bu.

New York Fed imalat endeksi:

Beklenti: 15
Gerçekleşme: 7,6
Önceki: 20,6.

Ekonomi beklenenden hızlı yavaşladı.

Normalde tahvil faizi düşer, teknoloji hisseleri rahatlar, altın yükselir.

Tahvil faizi gerçekten düştü.

Ama S&P ve Nasdaq hâlâ ekside; altın da 4.286 dolar civarında güçlü bir tepki veremiyor.

Çünkü aynı verinin içinde başka bir şey var:

Fiyat baskıları yükseldi.

Petrol de gün içinde 108,43 doları gördü.

Yani piyasanın önünde artık klasik “enflasyon mu, büyüme mi?” tercihi olmayabilir.

İkisi aynı anda yanlış yöne gidebilir.

Bundan sonra ABD 10 yıllığının düşmesine otomatik olarak sevinmem.

Faiz petrol sakinleştiği için düşüyorsa iyi haber.

Faiz ekonomi kırıldığı için düşüyorsa çok farklı.

Bunu ayırmanın yolu da basit:

Tahvil faizi ↓ + S&P ↑ = rahatlama.

Tahvil faizi ↓ + altın ↑ + S&P ↓ = büyüme korkusu.

Fed yarın 25 baz puan artırabilir.

Ama asıl haber Fed’in ne yaptığı değil, tahvil faizinin bundan sonra neden düştüğü olacak.