Çip Savaşı Gevşiyor Ama Fırtına Bitmedi: Çin Nexperia’ya Kapıyı Yeniden Açtı

Çin, Nexperia çiplerinin ihracatına yeniden izin verdi; sevkiyatlar başladı.
Krize sebep olan Hollanda hükümetinin şirketi kontrol altına almasıyla başlayan gerilim, ihracat yasağının gevşemesiyle çözüme yöneldi.
Avrupa otomotiv endüstrisi için kritik olan çip akışındaki kesinti riski hafiflerken, tam normalleşme için tedarik zincirlerindeki gözetim ve kalite endişeleri hâlâ geçerliliğini koruyor.

Nexperia’da “kısmi uzlaşma” sinyali: Çip sevkiyatı yeniden başladı ancak tedarik riski bitmiş değil

Avrupa otomotiv ve çip üretim ekosisteminde hissedilen gerilimin ana unsurlarından biri olan Hollandalı çip üreticisi Nexperia konusundaki kriz, son günlerde Çin’in ihracata yeniden izin vermesiyle kısmen yatıştı. Ancak uzmanlar, “sevkiyat başladı” haberinin tedariğin tamamen normale döndüğü anlamına gelmediğini vurguluyor.

Arka plan: kontrol sorunu ve ihracat yasağı

Şirketin sahibi Çin merkezli Wingtech Technology olmasına karşın merkez ofisi Hollanda Nijmegen’de bulunan Nexperia, Eylül 2025’te Hollanda hükümetinin gerekçeli denetimiyle gündeme geldi. Hollanda makamları, “şirketin Avrupa’daki üretim kontrolünün Çin’e geçme riski” bulunduğu gerekçesiyle geçici el koyma kararı aldı.

Bu kararın ardından, Ekim başında Çin yönetimi Nexperia’nın Çin’deki tesislerinden yapılacak çip ihracatını durdurdu, küresel otomotiv tedarik zincirinde alarm zillerinin çalmasına neden oldu. Nexperia’nın açıklamasına göre, Çin’deki Dongguan tesisinde üretilen ürünlerin kalite ve orijinalliği konusunda sorumluluk üstlenilemedi.

Çözüm sinyali: Sevkiyat yeniden başladı

Kasım 2025’in başında ise durum değişmeye başladı. Çin, ABD–Çin zirvesinden sonra ihracat yasağını kademeli olarak kaldırmayı kabul etti ve Nexperia’nın Çin tesislerinden yeniden sevkiyata başlandığı açıklandı. Alman otomotiv tedarikçisi Aumovio, “Çin’den tekrar sevkiyat yapılıyor” açıklamasıyla durumu teyit etti. Hollanda Ekonomi Bakanı da önümüzdeki günlerde çiplerin dünya pazarına ulaştırılacağına dair güven verdi.

Daha tam bir çözüm için beklenenler

Yine de uzmanlar, şu üç alandaki gelişmeleri yakından izliyor:

1. Kalite ve gözetim mekanizması – Nexperia önceden “Çin tesisindeki ürünlerin denetim altındaki kalite ve orijinalliğini garanti edemiyoruz” demişti.
2. Süreklilik – Sevkiyat başladı ama hangi hacimde ve ne sıklıkta yapılacağı henüz net değil.
3. Jeopolitik risklerin kalıcı olması – Çin Ticaret Bakanlığı Hollanda’yı “tedarik zincirine kaos getirmekle” suçluyor.

Nexperia olayı, çip endüstrisi için “teknoloji değil strateji” dönemine girildiğini bir kez daha gösterdi. Bu kriz, sadece bir şirketin tedarik sorunu değil; Avrupa’nın Çin’e bağımlılığının, çiplerin jeopolitik değere sahip bir emtia hâline geldiğinin kanıtı.

Sevkiyatın yeniden başlaması olumlu bir gelişme ancak yatırımcılar ve otomotiv üreticileri için en kritik test hâlâ kapıda: “Hızlı geri dönüş mü, yoksa sadece geçici gevşeme mi?”

Sonuç olarak:
Nexperia’nın krizden çıkış sinyali vermesi, tedarik yönünden rahatlatıcı. Ancak küresel çip savaşında “normalleşme” için gereken şartlar henüz net değil. Avrupa ve Çin’in teknoloji, güvenlik ve ekonomi alanında yürüttüğü stratejik yarışta çipler barometre, firmalar sahneye çıkıyor.