
• Çin, platin ve paladyum vadeli kontratlarını resmen piyasaya açıyor
• GFEX hamlesi küresel fiyatlamayı Asya eksenine kaydırabilir
• İki metalde dünya tüketiminin beşte birinden fazlası Pekin’den geliyor
Çin’in Guangzhou Futures Exchange’i (GFEX), 27 Kasım 2025’te platin ve paladyum vadeli işlemlerini başlatıyor; 28 Kasım’da ise opsiyonlar devreye girecek. Bu iki metal otomotiv katalizörlerinden kimyasal proseslere kadar kritik sektörlerin vazgeçilmez girdisi ve Çin uzun süredir hem küresel talebin en büyük alıcısı hem de fiyatlamada dışa bağımlı oyuncu konumundaydı. Yeni kontratlar, Pekin’in küresel fiyatlama mekanizmasında daha fazla söz sahibi olma hedefinin önemli bir adımı olarak görülüyor.
Analistlere göre Çin, küresel platin tüketiminin yaklaşık %30’unu ve paladyum tüketiminin %20’sini tek başına belirliyor. Bu ölçekteki bir talep oyuncusunun kendi borsasında fiyatlama süreci başlatması, metallerin küresel fiyat dinamiklerinde Asya ağırlıklı yeni bir denge anlamına geliyor. Özellikle platin–paladyum ikilisinin arz tarafında sıkışıklık yaşanan bir dönemde bu hamle, piyasalarda yeni bir volatilite katmanı yaratabilir.
BS Ekonomi Yorumu:
GFEX’in bu hamlesi, platin ve paladyum piyasasında fiyat belirleme gücünü Londra’dan ve ABD’den kısmen Asya’ya taşıyabilecek stratejik bir kırılma yaratıyor. Talep tarafını domine eden bir ülkenin fiyatlama mekanizmasını da kontrol etmeye başlaması, metal piyasalarında yeni bir yön arayışının sinyalini veriyor. Bu durum, küresel fonların emtia portföylerinde Asya merkezli kontratları daha yakından takip etmesini zorunlu hâle getirecek.