18 Eylül 2026 Cuma — Sabah Güncellemesi

BOJ FAİZİ %1,25’E ÇIKARDI AMA YEN DÜŞTÜ: PİYASA ARTIK FAİZDEN ÇOK BİR SONRAKİ ADIMI FİYATLIYOR

Japonya bu sabah küresel piyasanın merkezinde.

Bank of Japan politika faizini 25 baz puan artırarak %1,00’dan %1,25’e çıkardı.

Karar kesinleşti.

Reuters’ın BOJ kararının ardından yayımladığı haber ve BOJ’un resmi toplantı takvimi bunu teyit ediyor.

Yeni faiz:

%1,25

Bu, Japonya’da 31 yılın en yüksek politika faizi.

Karar:

7’YE 2

alındı.

Kurul üyeleri Toichiro Asada ve Ayano Sato faiz artışına karşı çıktı.

Daha önemlisi, BOJ bundan sonra da ekonomik görünüm ve fiyatlar tahminleri doğrultusunda gerçekleşirse faiz artırmaya devam edebileceğinin sinyalini verdi.

Ancak piyasanın ilk reaksiyonu ilginç:

BOJ FAİZ ARTIRDI, YEN DEĞER KAYBETTİ.

USD/JPY karar sonrasında yaklaşık 157,10 seviyesine çıktı.

Nikkei ise yenin zayıflamasının da desteğiyle yaklaşık %2 yükseldi.

Japonya 2 yıllık tahvil faizi de yaklaşık 4 baz puan gerileyerek %1,82’ye indi.

Bu üç fiyat birlikte okunmalı.

Faiz ↑
JPY ↓
JGB 2Y faizi ↓
Nikkei ↑

Piyasa 25 baz puanlık artışı zaten büyük ölçüde fiyatlamıştı.

Sürpriz faiz artışı değil, kararın içindeki iki karşı oy oldu.

Bu nedenle piyasada bugün konuşulan konu artık %1,25 değil.

BOJ BUNDAN SONRA NE KADAR HIZLI GİDECEK?

Reuters’ın aktardığı piyasa değerlendirmelerinde de iki karşı oyun daha hızlı sıkılaşma beklentilerini bir miktar törpülediği görülüyor.

Governor Kazuo Ueda’nın bugün yapacağı basın toplantısı bu nedenle kararın kendisinden bile önemli hale geldi.

1 | JAPONYA: DÜNYANIN EN UCUZ FONLAMA PARASI DEĞİŞİYOR

BOJ’un bugünkü kararı tek başına 25 baz puanlık bir faiz hareketi olarak görülmemeli.

Japonya onlarca yıl boyunca küresel finans sisteminin en ucuz finansman kaynaklarından biriydi.

Yatırımcı:

yen borçlandı,

sonra:

ABD tahvili, hisse, gelişen ülke varlığı, yüksek faizli para birimleri ve diğer riskli varlıkları aldı.

Carry trade’in önemli bölümü bu matematik üzerine kuruldu.

Şimdi Japon politika faizi:

%1,25.

Üstelik Reuters’a göre BOJ’un tahmin ettiği Japonya nominal nötr faiz aralığı yaklaşık:

%1,1–%2,5.

Yani BOJ artık nötr faiz bölgesinin içine girmiş durumda.

Reuters anketindeki ekonomistlerin medyan beklentisi BOJ faizinin Mart 2027 sonuna kadar %1,50’ye, 2027 ikinci çeyreğinde ise %1,75’e çıkması yönünde.

Dolayısıyla bugünkü karar:

“BOJ faiz artırdı”

haberinden daha büyük.

Japonya’nın uzun süredir devam eden sıfıra yakın faiz düzeninden çıkışı sürüyor.

2 | FAKAT BOJ HÂLÂ FED VE ECB’NİN ÇOK GERİSİNDE

Japonya:

%1,25

ECB:

%2,50

Fed:

%3,75–4,00.

Faiz farkı hâlâ dolar ve euro lehine çok büyük.

Bu nedenle BOJ’un faiz artırması otomatik olarak:

yen güçlenecek

anlamına gelmiyor.

Bugün bunun canlı örneğini gördük.

BOJ artırdı.

USD/JPY:

157,10’A YÜKSELDİ.

Piyasa artık faiz seviyesinden çok faiz patikasını satın alıyor.

BOJ yavaş giderse carry devam eder.

BOJ daha hızlı giderse carry çözülür.

Önümüzdeki ayların Japonya işleminin özü burada.

3 | USD/JPY: 157 YENİ PİVOT

Sabah fiyatı:

USD/JPY ≈157,10

Reuters’a göre yen BOJ kararından sonra yaklaşık %0,7 değer kaybetti.

Teknik harita:

157,15: ilk yukarı eşik.

158: yen satışının hızlanabileceği alan.

160: psikolojik ve politika açısından kritik bölge.

Aşağıda:

155: ilk yen güçlenmesi teyidi.

154: BOJ sıkılaşmasının yeniden fiyatlanması.

152,9: carry çözülmesinin hızlanabileceği bölge.

Bu seviyelerden daha önemli olan ise Ueda’nın mesajı.

Aralık toplantısında yeni artırım ihtimalini canlı tutarsa yen bugünkü kaybını geri alabilir.

Acele etmeyecekleri mesajını verirse USD/JPY’nin yukarı hareketi devam edebilir.

4 | NIKKEI: BOJ ARTIRDI, BORSA YÜKSELDİ

Nikkei:

yaklaşık +%2

BOJ faiz artırmasına rağmen Japon hisseleri yükseliyor.

Bunun üç nedeni var.

Birincisi:

Yen zayıflıyor.

Bu Japon ihracatçıların yen cinsinden gelirleri açısından destekleyici.

İkincisi:

Petrol düşüyor.

Japonya büyük bir enerji ithalatçısı.

Brent’in gerilemesi ülkenin dış ticaret dengesi ve şirket maliyetleri açısından olumlu.

Üçüncüsü:

Wall Street dün güçlü kapandı.

Özellikle teknoloji hisselerindeki yükseliş Japon teknoloji ve yarı iletken şirketlerine taşınıyor.

Bu nedenle bu sabahki kombinasyon:

BOJ ↑ + YEN ↓ + PETROL ↓ = NIKKEI ↑

şeklinde çalışıyor.

5 | WALL STREET: KESİN KAPANIŞLAR

ABD’de dün:

Dow Jones: 51.779,85 / +%0,62

S&P 500: 7.637,74 / +%1,14

NASDAQ: 26.418,30 / +%1,69

kapandı.

Teknoloji S&P 500 sektörleri arasında liderdi.

Yarı iletkenler ve altın-gümüş madencileri %3’ün üzerinde yükseldi.

NYSE’de yükselen hisselerin sayısı düşenlerin yaklaşık 2,38 katına, Nasdaq’ta ise 2,21 katına ulaştı.

Dolayısıyla yükseliş yalnız birkaç büyük teknoloji şirketinden kaynaklanmadı.

Piyasa genişliği de güçlüydü.

Fed faiz artırdı.

Ama petrol geriledi.

Tahvil faizleri düştü.

Ve duration yeniden satın alındı.

6 | PETROL FED’DEN DAHA ÖNEMLİ BİR FİYATA DÖNÜŞÜYOR

Brent bu sabah:

103,9–104,1 DOLAR

bölgesinde.

Reuters Brent’in gün içinde %1,5’e kadar gerilediğini bildiriyor.

Petrol hâlâ 100 doların üzerinde ve bu ay yaklaşık %15 yükselmiş durumda.

Fakat son üç günlük geri çekilme piyasa açısından son derece önemli.

Çünkü yüksek petrol:

enflasyon ↑
merkez bankası şahinliği ↑
tahvil faizi ↑
şirket maliyeti ↑

kanalından bütün varlıkları etkiliyor.

Petrol düştüğünde aynı mekanizma tersine dönüyor.

Bu nedenle Brent için:

100 dolar altı: küresel enflasyon rahatlaması güçlenir.

108 dolar: arz riski yeniden ağırlaşır.

110 dolar üzeri: merkez bankası fiyatlamasını yeniden değiştirebilir.

7 | ALTIN: YÜKSEK REEL FAİZE RAĞMEN DİRENİYOR

Spot altın bu sabah yaklaşık:

4.360 DOLAR

bölgesinde.

Buradaki büyük ayrışma devam ediyor.

ABD’de reel faizler son derece yüksek.

Dolar güçlü.

Fed yeniden faiz artırıyor.

Normal şartlarda bu üçlü altın için negatif olmalı.

Ama altın yüksek kalıyor.

Bu bize altının artık yalnız:

Fed + reel faiz + dolar

üzerinden fiyatlanmadığını gösteriyor.

Jeopolitik risk.

Merkez bankası talebi.

Rezerv çeşitlendirmesi.

Kamu borçları.

Para birimlerine duyulan güven.

Bunların tamamı altının fiyat fonksiyonunun içinde.

8 | BIST: BUGÜN 13.580 İLE BANKALAR BİRLİKTE İZLENECEK

Dünkü kesin kapanış:

BIST 100: 13.509,76 / +%2,95

Bankacılık:

+%8,88

Holding:

+%0,64

İşlem hacmi:

266,5 milyar TL.

Bir önceki günkü sert satıştan sonra bankaların endeksten çok daha güçlü yükselmesi önemli.

Bugün ilk seviye:

13.580

Dünkü gün içi zirve.

Ardından:

13.875–14.000

bölgesi geliyor.

Aşağıda:

13.300–13.400

ilk savunma.

13.000

ikinci savunma.

12.912–12.817

ise likidite paniğinin yaşandığı bölge.

Fakat bugün yalnız BIST 100’e bakmayacağım.

XBANK / BIST

oranı daha önemli.

Bankalar endeksten güçlü kalırsa bulaşma endişesinin azaldığı teyit edilir.

Bankalar yeniden negatif ayrışırsa fon kaynaklı likidite probleminin tamamen geride kaldığını söylemek için erken olur.

9 | FX FULL THROTTLE

DXY

Dolar endeksi:

yaklaşık 100,19

Reuters’ın sabah ölçümünde yaklaşık %0,1 aşağıda.

Ancak dolar son haftadaki kazancının önemli bölümünü koruyor.

EUR/USD

1,1491

Petrol düşüşü euro açısından olumlu.

Fed-ECB faiz farkı ise dolar lehine.

1,1450: destek.

1,1550: ilk toparlanma teyidi.

1,1600: dolar momentumunda daha anlamlı kırılma.

GBP/USD

1,3374

BoE faizi sabit tuttu.

Sterlin sınırlı toparlanıyor.

1,3300 aşağıda önemli.

1,3500 geri alınmadan sterling trendinde belirgin değişimden söz etmek zor.

USD/JPY

157,10

Bugünün ana FX fiyatı.

BOJ faiz artırdı.

Yen düştü.

Bu hareket bize piyasaların gerçekleşen karardan çok gelecekteki faiz patikasını fiyatladığını gösteriyor.

AUD/USD

0,7133

Avustralya doları yaklaşık %0,3 yukarıda.

RBA Başkanı Michele Bullock’un enflasyonda yukarı risklerin gerçekleşmeye başladığı yönündeki mesajı AUD’yi destekliyor.

Bakırın yüksek seyri de Avustralya doları açısından olumlu.

NZD/USD

0,5739

AUD’nin gerisinde.

Bu nedenle G10 içinde:

AUD/NZD

daha ilginç relatif değer işlemlerinden biri olmaya devam ediyor.

10 | EM FX

USD/INR

Dünkü kapanış:

95,93

Reuters bugün açılışta 95,75–95,80 bölgesini bekliyor.

Petrolün 104 dolara gerilemesi Hindistan açısından olumlu.

Hindistan petrol ithalatçısı olduğu için Brent’in her anlamlı düşüşü INR’nin dış denge matematiğini iyileştiriyor.

USD/ZAR

Güney Afrika için mevcut kombinasyon görece olumlu:

altın yüksek

petrol düşüyor.

Güney Afrika altın üreticisi ve enerji ithalatçısı olduğu için iki hareket de terms-of-trade açısından rand lehine çalışabilir.

USD/TRY

Dolar/TL yaklaşık:

48,7–48,8

bölgesinde.

BIST’teki olağanüstü oynaklığa rağmen kurdaki hareketin sınırlı kalması önemli.

Bu, son Türkiye şokunun henüz:

fon → hisse → kur

zincirinin üçüncü halkasına güçlü biçimde taşınmadığını gösteriyor.

11 | BUGÜNÜN TRADE HARİTASI

USD/JPY — momentum long: 157 üzeri kalıcılıkta 158 izlenir. 155 altı tezi bozar. Katalizör Ueda.

USD/JPY — karşı trend short: ancak 155 altı. 154 ve 152,9 izlenir. Ueda’nın daha hızlı sıkılaşma mesajı gerekir.

EUR/JPY — trend long: yen satışının devamı. BOJ’un beklenenden şahinleşmesi bozar.

AUD/NZD — relatif long: RBA şahinliği + metal fiyatları. RBA’nın yumuşaması bozar.

CAD/JPY — relatif short: petrol düşüşü CAD için negatif; BOJ normalleşmesi JPY için orta vadede pozitif. Brent’in 110 üzerine dönmesi tezi zayıflatır.

EUR/USD — karşı trend long: 1,149 civarı; 1,155–1,160 izlenir. 1,145 altı bozar.

GBP/USD — trend short: 1,330 kırılırsa 1,32 bölgesi gündeme gelir. 1,35 üzeri bozar.

ABD 10Y — faiz aşağı senaryosu: petrol düşmeye devam ederse %4,85 izlenir. %5,05 üzeri bozar.

Altın — trend long: 4.400 üzeri 4.450–4.500 bölgesini açabilir. 4.300 altı momentum kaybı.

Gümüş — trend long: 66 dolar üzeri yeni momentum. 62,5 altı bozar.

Altın/gümüş oranı — aşağı: gümüşün relatif gücünün devamı. 70 üzeri bozar.

Bakır — trend long: Çin fiziksel talebi ana katalizör. Çin primlerinin çözülmesi tezi bozar.

Brent — karşı trend long: 100–102 bölgesinde jeopolitik risk hedge’i. 98 altı bozar.

WTI — aşağı/range: arz korkusunun azalması halinde 98–100. 104 üzeri bozar.

Brent-WTI spread — long: Ortadoğu fiziksel riskinin yeniden yükselmesi halinde açılma. 2 dolar altı tezi bozar.

USD/INR — 96 çevresi fade: petrol düşüşü + RBI. RBI’nın savunmadan çekilmesi bozar.

ZAR/INR — relatif long: altın yüksek + petrol düşük kombinasyonu. Petrolün yeniden 110 üzerine çıkması bozar.

BIST/XBANK — normalleşme: BIST 13.580 üzeri ve XBANK relatif gücü devam ederse 13.875–14.000 gündeme gelir. 13.300 altı momentum kaybı.

Bunlar kişiye özel yatırım tavsiyesi değil; katalizör ve bozulma koşulları tanımlanmış piyasa senaryolarıdır.

SONUÇ | BOJ FAİZ ARTIRDI AMA BUGÜNÜN DERSİ FAİZİN KENDİSİ DEĞİL

Bu sabah Japonya bize para politikasının en önemli derslerinden birini verdi.

BOJ:

FAİZİ %1,00’DAN %1,25’E ÇIKARDI.

Ama yen:

DEĞER KAYBETTİ.

Japon tahvillerinin kısa ucu:

RAHATLADI.

Nikkei:

YAKLAŞIK %2 YÜKSELDİ.

Çünkü piyasalar geçmişte verilen kararı değil, gelecekte verilecek kararların toplamını fiyatlar.

25 baz puan zaten fiyattaydı.

İki karşı oy değildi.

Bu nedenle bugün Japonya’nın gerçek fiyatı %1,25 değil.

UEDA’NIN BİR SONRAKİ ADIMI.

BOJ aralıkta yeniden artırabilecek kadar şahin konuşursa bugün yen tarafındaki hareket tersine dönebilir.

Daha yavaş normalleşme mesajı verirse 157–158 USD/JPY bölgesi yeniden ana oyun alanı olur.

Ve bunun etkisi yalnız Japonya’da kalmaz.

Japonya dünyanın en büyük tasarruf havuzlarından biri.

Japon faizleri yükseldikçe Amerikan ve Avrupa tahvillerinin Japon yatırımcıya sunduğu ek getiri yeniden hesaplanır.

Yen carry trade yeniden hesaplanır.

Küresel risk iştahı yeniden hesaplanır.

Bu nedenle bugünkü BOJ kararı Tokyo’da alınmış olsa da etkisi Wall Street’ten gelişen ülkelere kadar uzanıyor.

VİRAL X

BOJ BU SABAH FAİZİ %1,00’DAN %1,25’E ÇIKARDI.

31 yılın en yüksek faizi.

Ama yen güçlenmedi.

Tam tersine:

USD/JPY 157’Yİ GEÇTİ.

Nikkei de yaklaşık %2 yükseldi.

Bu fiyatlama merkez bankalarını anlamak için önemli bir ders veriyor.

Piyasa faiz kararını değil, beklentiden farkını satın alır.

25 baz puanlık artış zaten fiyatlanmıştı.

Fiyatlanmayan şey kararın 7’ye 2 çıkması ve iki üyenin faiz artışına karşı oy kullanmasıydı.

BOJ sıkılaştı.

Ama piyasa BOJ’un bundan sonra düşünüldüğü kadar hızlı sıkılaşmayabileceğini satın aldı.

Sonuç:

Faiz ↑
Yen ↓
Nikkei ↑

Wicksell bize paranın fiyatının önemli olduğunu öğretti.

Modern piyasalar buna ikinci bir değişken ekledi:

Paranın gelecekteki fiyatı.

Bugünkü %1,25 dün satın alınmıştı.

Şimdi satın alınacak şey aralıkta ne olacağı.

Bu yüzden merkez bankası kararlarında manşetteki 25 baz puandan daha değerli bir fiyat vardır:

PİYASANIN ZATEN KAÇ BAZ PUAN SATIN ALDIĞI.