PETROL 97 DOLARA DAYANDI, ALTIN 4.406 DOLARDA: FED FAİZ ARTIRIRKEN SAVAŞ ALTINI KURTARABİLİR Mİ?

Yeni haftanın ilk fiyatlaması ilk bakışta çelişkili.

Brent yeniden 97 dolar sınırında.

Hürmüz’de ABD ile İran arasındaki gerilim büyüyor.

Asya teknoloji hisseleri sert yükseliyor.

Ama altın yükselmiyor.

Tam tersine, spot altın bu sabah yaklaşık %0,5 düşüşle 4.406 dolar civarında. Reuters’ın 04:00 TSİ sonrasındaki en güncel Asya akışında Brent 96,97 dolar, WTI 92,24 dolar, DXY 99,135 ve USD/JPY 156,11 seviyesinde. 

WSJ’nin biraz daha erken zaman damgalı fiyatlaması da yönü teyit ediyor: Brent 96,51 dolar, WTI 91,94 dolar ve spot altın 4.423 dolar civarındaydı. Zaman farkı nedeniyle birkaç dolarlık ayrışma var; bu nedenle ana metinde daha yeni Reuters fiyatını esas alıyorum. 

Bu sabahın ana sorusu şu:

Jeopolitik risk altını yukarı itiyor, fakat reel faiz aşağı bastırıyor. Hangisi kazanacak?

Bence haftanın tamamı bu mücadele üzerinden okunacak.

ABD İSTİHDAMI FED’İN ÖNÜNDEKİ EN BÜYÜK ENGELİ KALDIRDI

Cuma günü açıklanan ağustos tarım dışı istihdamı 162 bin arttı.

Reuters konsensüsü yalnız 56 bin idi.

Temmuz verisi ilk açıklanan -23 binden +21 bine revize edildi. İşsizlik oranı %4,1’de kaldı. 

Bu veriyi “Fed kesin faiz artıracak” şeklinde okumak bana göre fazla mekanik.

Verinin daha önemli mesajı şu:

İşgücü piyasası Fed’in faiz artırmasını engelleyecek kadar zayıf değil.

Fed’in kısa vadede karşı karşıya olduğu ikilem değişti.

Büyümeyi korumak için faiz artıramama riski azaldı.

Enflasyonu kontrol etmek için faiz artırma seçeneğinin maliyeti düştü.

İşte bu nedenle eylül faiz artırımı ihtimali NFP sonrasında ilk anda %65’e kadar çıktı; daha sonra New York işlemlerinde yaklaşık %57’ye geriledi. Pazartesi sabahı Reuters fiyatlaması yine yaklaşık %57–58 seviyesini gösteriyor. 

Yani piyasa henüz karar vermiş değil.

Ama Fed artışı artık “kuyruk riski” değil.

Ana senaryolardan biri.

ŞİMDİ HER ŞEY CPI’A BAĞLI

Fed’in 15–16 Eylül toplantısına kadar kalan iki büyük ABD enflasyon verisi:

10 Eylül Perşembe: PPI

11 Eylül Cuma: CPI.

Tarihler doğrudan BLS resmi takviminde teyit edilmiş durumda. Fed toplantısı da 15–16 Eylül’de. 

Reuters ekonomist konsensüsünde ağustos çekirdek CPI için aylık %0,2 bekleniyor; %0,3 civarında bir gerçekleşme Fed’in eylül artırımını belirgin biçimde güçlendirebilir. 

J.P. Morgan küresel baş ekonomisti Bruce Kasman’ın tahmini %0,21. Kasman bu seviyenin Fed’in eylülde beklemesine izin verebileceğini düşünüyor; fakat aynı zamanda merkez bankalarının enerji şokuna karşı sabrının tükenmeye başladığı görüşünde. J.P. Morgan yıl sonuna kadar ECB ve BOJ’dan daha fazla artış bekliyor ve Fed’in de daha erken hareket etme riskinin arttığını düşünüyor. 

Bu nedenle karar ağacı basitleşti:

CPI %0,2 veya altı → Waller’ın “bekle” tezi güçlenir.

CPI %0,3 veya üzeri → güçlü NFP + petrol ile beraber faiz artırımı öne çıkar.

ABD TAHVİLLERİ: ASIL RAKAM %4,78

ABD piyasaları bugün Labor Day nedeniyle kapalı. Bu nedenle yeni bir Treasury nakit seansı yok.

Son resmi ABD Hazine kapanış eğrisi 4 Eylül için:

2 yıllık: %4,37

3 yıllık: %4,45

5 yıllık: %4,54

7 yıllık: %4,65

10 yıllık: %4,78

20 yıllık: %5,25

30 yıllık: %5,24. 

Reuters’ın Asya seansındaki referans seviyesi de 10 yıllık tahvil için %4,784. 

Bu nedenle %5 artık teorik bir seviye değil.

Sıcak CPI gelirse 10 yıllık faizin yeniden %5 psikolojik eşiğini test etmesi gerçek bir piyasa senaryosu.

Bu yalnız tahvil piyasasının konusu değil.

Nasdaq’ın.

Altının.

Bitcoin’in.

BIST’in.

Ve Türkiye’ye giren yabancı paranın da konusu.

Çünkü bütün varlıklar sonunda şu soruyla karşılaşıyor:

“Risksiz dolar getirisi %5’e yaklaşıyorsa, seni neden almalıyım?”

REEL FAİZ: ALTININ GERÇEK DÜŞMANI

Burada nominal faizden daha önemli bir kavram var:

reel faiz.

ABD Hazine’nin resmi TIPS eğrisi, reel getirileri doğrudan piyasa fiyatlarından türetiyor. Treasury’nin metodolojisi, 5–30 yıl arasındaki TIPS getirilerini New York Fed’in ikincil piyasa fiyatlamasından hesaplıyor. 

Son resmi eğride 10 yıllık reel faiz yaklaşık %2,4 civarında.

Bunun anlamı çok basit:

ABD devleti yatırımcıya 10 yıl boyunca enflasyonun üzerinde yaklaşık %2,4 dolar getirisi sunuyor.

Altın ise faiz ödemiyor.

Bu nedenle Hürmüz bu kadar gerginken altının 4.400 dolar civarında kalması bana göre günün en önemli sinyallerinden biri.

Savaş altının lehine.

Reel faiz aleyhine.

Şimdilik ikinci kuvvet daha ağır basıyor.

ALTIN: NEDEN HÜRMÜZ’E RAĞMEN YÜKSELMİYOR?

Reuters’ın en güncel Asya fiyatında spot altın %0,5 düşüşle 4.406 dolar civarında. Geçen hafta 4.282 dolar civarında destek buldu. 

WSJ ise günün daha erken saatlerinde spot altını 4.423,34 dolar seviyesinde gösterdi ve düşüşü doğrudan artan Fed faiz artışı ihtimaline bağladı. 

Bu ayrışmayı zaman farkı olarak okumak gerekiyor.

Yön aynı:

Altın baskı altında.

Mekanizma da açık:

Güçlü NFP
→ Fed artırım ihtimali ↑
→ kısa ve uzun faiz ↑
→ reel faiz yüksek kalır
→ altının fırsat maliyeti ↑.

Ama burada ikinci katman var.

Petrol yükseldikçe:

enerji → taşımacılık → üretim maliyeti → enflasyon beklentisi

zinciri çalışıyor.

Bu da orta vadede altının parasal sigorta özelliğini yeniden güçlendirebilir.

Dolayısıyla ben altında bugün tek bir seviyeye odaklanırım:

4.400 dolar.

4.400 altındaki kalıcılık Fed/reel faiz hikâyesini güçlendirir.

4.400 korunur ve altın yeniden 4.450–4.500 bandına giderse, piyasanın savaş ve enflasyon riskini yeniden satın aldığı sonucuna varırım.

ALTININ YAPISAL HİKÂYESİ HÂLÂ AYAKTA

Kısa vadeli faiz baskısına rağmen merkez bankaları ve fiziksel talep tarafındaki yapısal hikâye kaybolmuş değil.

Hollanda Merkez Bankası geçtiğimiz hafta jeopolitik riskleri gerekçe göstererek yaklaşık 78 ton altınını New York’tan Londra’ya taşıdı. Değeri yaklaşık 11 milyar dolar. 

Financial Times’ın bugün yayımlanan Hindistan altın analizinde de yüksek fiyat ve ithalat vergilerine rağmen fiziksel talebin güçlü kalmaya devam ettiği görülüyor. Dünya Altın Konseyi verilerine göre Hindistan mücevher satışlarının ikinci çeyrekte dolar bazında yıllık yaklaşık üçte bir arttığı aktarılıyor. 

Dolayısıyla altının kısa vadeli düşüşü ile uzun vadeli rezerv çeşitlendirme tezini birbirine karıştırmamak gerekir.

GÜMÜŞ: AYNI FAİZ BASKISI, DAHA FAZLA BÜYÜME RİSKİ

Gümüş bu sabah da altınla birlikte baskı altında.

Burada önemli fark şu:

Altın daha saf bir para