TAHVİL DEPREMİ DURULDU AMA BİTMEDİ: PETROL 92 DOLARA DAYANDI, ALTIN 4.356 DOLAR — PİYASA FED’DEN ÖNCE BORCUN FİYATINI KONUŞUYOR

ÖĞLENİN ANA HABERİ: TAHVİL KRİZİ DURULDU, FAKAT SEBEBİ ORTADAN KALKMADI

Sabahki ilk ekranla öğlen arasındaki en önemli değişiklik bu.

ABD 30 yıllık tahvil getirisi dün %5,3371 ile yaklaşık 20 yılın zirvesini gördükten sonra bugün %5,27 çevresine çekildi. ABD 10 yıllık da %4,686 civarında. Wall Street vadeli işlemleri yaklaşık %0,1 artıda.

Bu bir rahatlama.

Ama henüz rejim değişikliği değil.

Çünkü Japonya 10 yıllık tahvil faizi hâlâ %3 sınırına yakın ve 30 yıllık Japon faizinin yükselişi, Almanya ve Fransa’daki uzun vadeli borçlanma maliyetleriyle birlikte bize aynı şeyi söylüyor:

Dünya daha pahalı borçlanıyor.

Reuters’ın piyasa stratejistlerine aktardığı değerlendirme de bunu destekliyor: yapışkan enflasyon ile yüksek kamu harcamaları birlikte devam ettiği sürece tahvil piyasasının hükümetleri daha yüksek faizle sınaması yeni normal haline gelebilir.

Wall Street neden düştü?

Dünkü kesin kapanış:

S&P 500: 7.691,76 — -%0,69

Nasdaq: 26.289,71 — -%1,33

Dow Jones: 53.343,40 — -%0,22

Philadelphia Semiconductor Index ise yaklaşık %5 düştü. Nvidia %2,3, Micron %7 geriledi.

Bence burada piyasaların verdiği mesaj Fed’den daha önemli:

AI’nın en büyük rakibi başka bir teknoloji şirketi değil; sermayenin fiyatı.

Yapay zekâ yatırımları veri merkezi, GPU, enerji, soğutma, şebeke ve tahvil finansmanı gerektiriyor.

Devletler de aynı anda borçlanıyor.

Bugün ABD Hazinesi ayrıca 16 milyar dolarlık 20 yıllık tahvil satacak. ABD’nin toplam kamu borcu yaklaşık 40 trilyon dolara yaklaşmış durumda.

Devletler, Big Tech, savunma ve enerji altyapısı aynı sermayenin peşine düştüğünde sonuç basit:

Paranın fiyatı yükselir.

ALTIN: DÜNKÜ %2’LİK SATIŞTAN SONRA 4.356 DOLARA DÖNDÜ

Bugünün ikinci kritik göstergesi altın.

Spot altın %0,5 yükselişle 4.356,29 dolar/ons, ABD altın vadeli kontratı ise 4.410,30 dolar civarında. Altın dün uzun vadeli tahvil faizlerindeki sıçramayla yaklaşık %2 düşmüştü.

Bu sabah ve öğlen toparlanmasının mekanizması açık:

Tahvil faizi ↓
Dolar ↓
Altın ↑

Ama altının hikâyesi yalnızca günlük faiz hareketinden ibaret değil.

UBS analistleri altının bu ay yaklaşık %10 yükseldiğini, orta vadede ABD reel faizlerinin düşmesi ve yatırım talebinin güçlü kalması nedeniyle daha yüksek fiyat beklediklerini belirtiyor. Tradu.com ise 4.500 doların üzerinin teknik olarak daha büyük bir toparlanmanın kapısını açabileceğine dikkat çekiyor.

Burada önemli paradoks şu:

ABD 10 yıllık reel faizinin son resmi FRED verisi %2,44. Bu altın için yüksek fırsat maliyeti demek. Buna rağmen altın 4.300 doların üzerinde kalıyor.

Bu nedenle benim kısa vadeli ekranım:

4.300$ — savunma

4.390$ — momentumun geri dönüşü

4.500$ — psikolojik kırılma

GÜMÜŞ: ALTIN KADAR GÜÇLÜ DEĞİL

Spot gümüş %0,3 düşüşle 63,10 dolar.

Platin yaklaşık 1.726,96 dolar, paladyum 1.291,28 dolar.

Altının yükselirken gümüşün gerilemesi değerli metallerde henüz geniş tabanlı spekülatif risk iştahı olmadığını gösteriyor.

Bu daha çok:

güvenli liman + rezerv çeşitlendirmesi + faiz beklentisi

hikâyesi.

PETROL: 91,79 DOLAR — ÖĞLENİN YENİ RİSKİ BURADA

Brent artık 91,79 dolar.

WTI 85,79 dolar.

Her ikisi de yaklaşık üç haftanın zirvesinde. Brent üst üste dördüncü gün yükseliyor.

Ve burada sabaha göre risk arttı.

Hürmüz’den ticari geçiş hâlâ normale dönmedi. Reuters’a konuşan piyasa uzmanları deniz taşımacılığı hacminin normal seviyelerin oldukça altında olduğunu ve bunun petrolün içine kalıcı bir jeopolitik risk primi yerleştirdiğini belirtiyor.

Daha önemlisi:

ABD Başkanı Trump boğazın açık olduğunu söylüyor.

İran kapalı olduğunu söylüyor.

Gemi sahiplerinin davranışı ise üçüncü bir şey söylüyor:

Risk hâlâ yüksek.

Petrolün 100 dolara yeniden gitmesi artık yalnızca enerji piyasasının sorunu olmaz.

Brent >100$
→ enflasyon beklentisi ↑
→ tahvil faizi ↑
→ Fed’in manevra alanı ↓
→ Nasdaq çarpanları ↓

Bu nedenle bugün petrol ile tahvil aynı işlemin iki tarafı.

JEOPOLİTİK RİSK SABAHKİNDEN DAHA YÜKSEK

Öğlen raporuna sabah olmayan önemli bir gelişme eklemek gerekiyor.

Birleşik Arap Emirlikleri, İran’dan fırlatıldığı belirtilen iki balistik füzenin denize düştüğünü açıkladı. İran suçlamayı reddetti.

BAE bunun ardından İran ile ticari faaliyetleri, ticari alışverişi ve finansal işlemleri askıya aldığını duyurdu.

Abu Dhabi borsası ilk işlemlerde yaklaşık %0,9 düştü.

Bu gelişme önem sıralamasında yukarı taşınmalı.

Çünkü BAE yalnızca jeopolitik aktör değil.

İran’ın bölgesel ticaret ve finans kanallarından biri.

Dolayısıyla mesele füzenin kendisinden daha büyük:

İran üzerindeki ekonomik kuşatma sertleşiyor.

Bu da kısa vadede petrolün risk primini aşağı değil yukarı iter.

DOLAR: ABD FAİZİ ÇOK YÜKSEK AMA DOLAR DÜŞÜYOR

Dolar Endeksi %0,21 düşüşle 99,43.

EUR/USD yaklaşık 1,1585.

USD/JPY 159,15.

Bu ayrışmayı özellikle önemsiyorum.

Normalde:

ABD faizi ↑ → dolar ↑

bekleriz.

Ama bugün uzun faizlerin yükselmesinin önemli bölümü güçlü büyümeden değil:

bütçe açığı + tahvil arzı + enflasyon risk primi

kaynaklı.

Dolayısıyla yüksek tahvil faizi otomatik olarak güçlü dolar anlamına gelmiyor.

FED: BUGÜN 21:00 TSİ

Fed’in temmuz toplantısı tutanakları bugün 18:00 GMT / 21:00 Türkiye saati yayımlanacak.

Piyasa şu anda Fed’in eylül toplantısında faizi sabit tutmasına yaklaşık %67 olasılık veriyor.

Bugün tutanaklarda aranacak şey “25 baz puan”dan daha büyük:

Fed petrol kaynaklı enflasyon ile zayıflayan büyüme arasında hangisini daha büyük risk görüyor?

Çünkü tahvil piyasası Fed’den bağımsız olarak zaten finansal koşulları sıkılaştırıyor.

ASYA: JAPONYA ÖNEMLİ, AMA BUGÜN GÜNEY KORE DAHA SERT

Asya’da günün en büyük hareketlerinden biri Güney Kore’de.

Samsung Electronics ve SK Hynix %7’den fazla düştü. Kospi yaklaşık %6 geriledi. MSCI Asya-Pasifik endeksi yaklaşık %2 aşağı geldi.

Japonya ise tahvil piyasasının merkezinde kalmaya devam ediyor.

Japon 10 yıllık faizinin %3’e yaklaşması, yıllardır dünyanın dışına sermaye gönderen Japon tasarruf sahibinin davranışını değiştirebilecek seviyede.

Buna karşılık Çin’de bambaşka bir piyasa var.

Humanoid robot üreticisi Unitree ilk işlem gününde %600 yükseldi ve halka arz bireysel yatırımcılardan 8.000 katın üzerinde talep gördü.

Dünya aynı anda hem tahvil krizini hem AI/robotik spekülasyonunu yaşayabiliyor.

Bu da piyasanın ne kadar parçalı olduğunu gösteriyor.

BITCOIN: 64.250 DOLAR — NASDAQ’DAN AYRIŞIYOR

Bitcoin yaklaşık 64.250 dolar ve gün içinde hafif artıda.

Daha önemlisi, Güney Kore çip hisseleri %7 düşerken ve Asya teknoloji hisseleri satılırken Bitcoin’in direnmesi.

Henüz büyük bir kripto risk-on hareketi yok.

Ama kısa vadede:

Nasdaq ↓ + Bitcoin yatay/yukarı

kombinasyonu Bitcoin’in teknoloji hisselerinden kısmi ayrışmasına işaret ediyor.

BIST 100: ARTIK TEYİTLİ AÇILIŞIMIZ VAR

BIST 100 bugün 14.103,63 puandan, %0,17 düşüşle açıldı.

Dünkü kesin kapanış 14.127,98, günlük değişim -%0,03, işlem hacmi yaklaşık 157 milyar TL.

Türkiye açısından bugünkü küresel kombinasyon kolay değil:

Brent 91,79$

ABD 30Y %5,27

jeopolitik risk ↑

Türkiye’nin hem enerji faturası hem de sermayenin fırsat maliyeti açısından baskı demek.

Bu nedenle BIST’te içerideki faiz indirim tartışmasının yanına mutlaka dışarıdaki petrol + global tahvil ikilisini koymak gerekiyor.

ÖĞLEN İTİBARIYLA ÖNEM SIRALAMASI

1 — Küresel tahvil rejimi: Satış yavaşladı ama ABD 30 yıllık hâlâ %5,27.

2 — Hürmüz ve petrol: Brent 91,79 dolar ve üç haftanın zirvesinde.

3 — BAE–İran gerilimi: Ticari ve finansal ilişkilerin askıya alınması jeopolitik risk primini büyütüyor.

4 — Teknoloji satışı: Nasdaq dün -%1,33; ABD çip endeksi -%5; Kore çipleri bugün -%7+.

5 — Altın: 4.356 dolara dönüyor; reel faiz baskısına rağmen 4.300 üzerinde.

6 — Japonya: 10 yıllık %3 sınırında; küresel sermaye akımlarının yapısal riski.

7 — Fed tutanakları: 21:00 TSİ.

SENARYO MATRİSİ

NET SONUÇ

Dün piyasalar bize paranın pahalandığını söyledi.

Bugün ise daha önemli bir şey söylüyor:

Tahvil faizi bir miktar geriledi diye sorun çözülmedi.

ABD borçlanıyor.

Japonya’nın kendi faizi yükseliyor.

Big Tech AI yatırımları için sermaye istiyor.

Avrupa savunmaya daha fazla para harcıyor.

Hürmüz normale dönemiyor.

Petrol 92 dolara yaklaşıyor.

Ve İran’ın bölgesel ekonomik kanalları daha da daralıyor.

Bütün bunların ortak paydası aynı:

DAHA FAZLA BORÇ. DAHA FAZLA ENFLASYON RİSKİ. DAHA PAHALI SERMAYE.

Bu nedenle bugün Fed tutanaklarından önce bakacağım iki fiyat:

ABD 30 yıllık tahvil faizi ve altın.

Çünkü biri dünyanın borçlanma maliyetini, diğeri o borç sistemine duyulan güveni fiyatlıyor.